Category: Siyasət

Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi – Prezident Administrasiyasının xarici siyasət məsələləri şöbəsinin müdiri Hikmət Hacıyev, “Dəyişən dünyada regional sahibliyin rolu” mövzusunda keçirilən ADF2026 forumunda mühüm bəyanatla çıxış edib. Cənab Hacıyev Azərbaycanın regional sahibliyin qəti tərəfdarı olduğunu vurğulayaraq, bu yanaşmanın ölkənin xarici siyasətindəki əsas prinsiplərindən biri olduğunu bildirib.

Regional sahiblik konsepsiyası, region dövlətlərinin öz daxili və xarici problemlərini xarici müdaxilə olmadan, öz resursları və əməkdaşlığı ilə həll etməsinə əsaslanır. Azərbaycan bu prinsipi Cənubi Qafqaz regionunda sülhün və sabitliyin təmin edilməsi üçün fundamental hesab edir.

Prezidentin köməkçisi, Azərbaycanın 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra öz ərazilərində apardığı bərpa və quruculuq işlərini, habelə Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılması istiqamətində atdığı addımları bu yanaşmanın bariz nümunəsi kimi qeyd edib. Ölkəmiz regionun gələcəyini məhz regional aktorların birgə səylərində görür.

Hacıyev, regional əməkdaşlığın gücləndirilməsinin, dialoq və qarşılıqlı etimadın artırılmasının bölgədə davamlı sülh və inkişafa aparan yeganə yol olduğunu vurğulayıb. O, xarici güclərin regiona müdaxiləsinin əksinə olaraq, bölgə ölkələrinin öz taleyini öz əllərinə almasının vacibliyini dilə gətirib.

Bu yanaşma, həmçinin, Azərbaycanın beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə sadiqliyini, suverenliyə və ərazi bütövlüyünə hörməti təşviq etmək istəyini əks etdirir. Bakı, regionda yeni əməkdaşlıq formatlarının yaradılması və mövcud platformaların gücləndirilməsi üçün fəal şəkildə çalışır.

Hikmət Hacıyevin bu bəyanatı, Azərbaycanın Cənubi Qafqazda sülh quruculuğu və regional inteqrasiya proseslərinə rəhbərlik etmək niyyətini bir daha nümayiş etdirir. Ölkə, bölgənin gələcəyinin məhz onun daxili dinamikası və aktorlarının əməkdaşlığı ilə müəyyən edilməsinə inanır.

Müharibədən sonra süni şəkildə “qələbə” eyforiyası yaradan İran rejimi, son dövrlər öz gücünü nümayiş etdirmək üçün yeni və təhlükəli iddialar irəli sürməkdədir. Bu “başgicəllənmə” halları regional sabitlik üçün ciddi təhdidlər yaratmaqdadır.

Bu iddiaların ən sonuncusu və bəlkə də ən narahatedicisi Bəhreynin İranın torpağı olması ilə bağlıdır. Tehranın bu cür bəyanatları, beynəlxalq hüquqa və Bəhreynin suverenliyinə açıq hörmətsizlik kimi qiymətləndirilir. Bəhreyn onilliklərdir ki, müstəqil bir dövlətdir və onun statusu beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən tanınır.

İran rəsmilərinin bu cür bəyanatları, regionda onsuz da gərgin olan vəziyyəti daha da qızışdırmaq potensialına malikdir. Körfəz ölkələri ilə münasibətlərdə yaranan gərginlik, bu tip iddialarla yeni bir səviyyəyə çatdırılır və diplomatik həll yollarını çətinləşdirir.

Analitiklər hesab edir ki, İran rejiminin bu cür kəskin ritorikaya əl atması, həm daxili auditoriyaya güc nümayiş etdirmək, həm də regional rəqiblərini təhdid etmək məqsədi daşıyır. Bu, rejimin mövqeyini möhkəmləndirmək və regional hegemonluq iddialarını irəli sürmək cəhdi kimi qiymətləndirilir.

Beynəlxalq ictimaiyyət bu cür bəyanatlara qarşı diqqətli olmalı və regionda sülh və sabitliyin qorunması üçün lazımi addımları atmalıdır. Bəhreynin suverenliyinə yönəlmiş hər hansı bir təhdid, geniş miqyaslı regional münaqişələrə yol aça bilər.

Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanın keçmiş həyat yoldaşı Anna Hakobyan, şəxsi münasibətlərindəki ayrılığa baxmayaraq, qarşıdan gələn parlament seçkilərində Paşinyanı dəstəkləyəcəyini bəyan edib. Bu açıqlama ölkənin siyasi gündəmində geniş rezonans doğurub və bir çoxları tərəfindən gözlənilməz addım kimi qiymətləndirilir.

Məlumata görə, Akopyan Paşinyanla şəxsi həyatlarında yollarını ayırmalarına baxmayaraq, onun siyasi kursunu və Ermənistanın gələcəyi üçün apardığı mübarizəni vacib hesab edir. Bu dəstək, siyasi rəqiblər üçün gözlənilməz bir zərbə, Paşinyan tərəfdarları üçün isə əlavə motivasiya mənbəyi ola bilər.

Ermənistanda keçiriləcək parlament seçkiləri ölkənin gələcək siyasi istiqamətini müəyyən edəcək əhəmiyyətli bir hadisədir. Paşinyan hökuməti son illərdə bir sıra ciddi problemlərlə, o cümlədən Qarabağ müharibəsi və daxili siyasi gərginliklərlə üzləşib. Bu şəraitdə, keçmiş həyat yoldaşından gələn dəstək onun imicini gücləndirə bilər.

Anna Hakobyanın bu qərarı, şəxsi münasibətlərin siyasi prinsiplərdən üstün tutulmadığı mesajını verir. Bu, həm də Paşinyanın siyasi platformasına olan inamın bir göstəricisi kimi şərh oluna bilər. Onun açıqlaması, seçki kampaniyası dövründə müxtəlif spekulyasiyalara səbəb olacaq və müzakirələr yaradacaq.

Analitiklər hesab edirlər ki, bu cür şəxsi dəstək, Paşinyanın seçicilər arasında emosional bağ yaratmasına kömək edə bilər. Xüsusilə də, ölkənin keçdiyi çətin dövrdə siyasi liderə olan inamın möhkəmləndirilməsi baxımından bu addımın əhəmiyyəti böyükdür.

Seçki öncəsi gərgin siyasi mühitdə, bu cür gözlənilməz dəstəklərin kampaniyanın gedişatına necə təsir edəcəyi maraqla izləniləcək. Paşinyanın siyasi taleyi üçün bu dəstəyin nə qədər kritik olacağı isə yalnız seçki nəticələrindən sonra bəlli olacaq.

Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyi (AAYDA) tərəfindən Ağdam-Xankəndi yolunun təmir işlərinin iki ildir yarımçıq qalması ilə bağlı iddialar ictimaiyyətdə ciddi müzakirələrə səbəb olub. Bu yolun strateji əhəmiyyəti nəzərə alındıqda, işlərin ləngiməsi narahatlıq doğurur.

Qeyd olunur ki, sözügedən yolun təmiri uzun müddətdir ki, tamamlanmayıb və bu vəziyyət bölgədəki hərəkət və logistika üçün çətinliklər yaradır. Ağdam-Xankəndi yolu, Qarabağın reinteqrasiya prosesində mühüm rol oynayan əsas arteriyalardan biridir.

Bu yolun bərpası, xüsusilə humanitar yüklərin daşınması və bölgədəki iqtisadi fəaliyyətin canlanması baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir. Təmir işlərinin yarımçıq qalması isə bu proseslərə mane ola bilər.

İctimaiyyət AAYDA-dan bu məsələ ilə bağlı ətraflı açıqlama gözləyir. Niyə təmir işləri dayandırılıb və ya ləngiyir? İşlərin nə zaman tamamlanacağı ilə bağlı dəqiq məlumatların verilməsi vacibdir.

Qarabağda infrastruktur layihələrinin sürətlə icrası bölgənin inkişafı və əhalinin rahatlığı üçün fundamental əhəmiyyətə malikdir. Ağdam-Xankəndi yolu kimi strateji əhəmiyyətli yolların tez bir zamanda tam bərpa olunması zəruridir.

Bu məsələnin tezliklə həll olunması və yolun tam istifadəyə verilməsi bölgədəki sabitliyə və inkişafa müsbət təsir göstərəcəkdir. AAYDA-nın bu iddialara aydınlıq gətirməsi gözlənilir.

Aprelin 17-də Türkiyənin Antalya şəhərində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Suriya Ərəb Respublikasının keçid dövrü Prezidenti Əhməd Əl Şaraa ilə mühüm görüş keçirib.

Bu görüş, iki ölkə arasında diplomatik əlaqələrin yeni mərhələsinin başlanğıcı kimi qiymətləndirilir. Tərəflər regional sabitlik və əməkdaşlıq perspektivlərini müzakirə ediblər.

Görüş zamanı ikitərəfli münasibətlərin cari vəziyyəti, habelə beynəlxalq və regional gündəlikdə duran məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Xüsusilə, Suriyadakı humanitar vəziyyət və münaqişədən sonrakı bərpa işləri diqqət mərkəzində olub.

Azərbaycanın regionda sülh və təhlükəsizliyin təmin edilməsinə verdiyi töhfələr, habelə beynəlxalq platformalarda aktiv iştirakı vurğulanıb. Prezident İlham Əliyev ölkəsinin bu istiqamətdəki davamlı səylərini qeyd edib.

Liderlər, gələcəkdə əməkdaşlıq imkanlarının genişləndirilməsi və müxtəlif sahələrdə qarşılıqlı fəaliyyətin gücləndirilməsi barədə razılığa gəliblər. Bu görüşün iki ölkə arasındakı dialoqun inkişafına müsbət təsir edəcəyi gözlənilir.

Antalyada keçirilən bu yüksək səviyyəli görüş, Azərbaycanın xarici siyasətində mühüm addım kimi dəyərləndirilir və regionda yeni əməkdaşlıq formatlarının formalaşmasına zəmin yaradır.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev aprelin 17-də Türkiyənin Antalya şəhərində Moldova Respublikasının Prezidenti Maya Sandu ilə görüşüb. Bu yüksək səviyyəli görüş iki ölkə arasında mövcud əlaqələrin müzakirəsi və gələcək əməkdaşlıq perspektivlərinin nəzərdən keçirilməsi üçün əhəmiyyətli platforma təşkil edib.

Görüş zamanı dövlət başçıları Azərbaycan və Moldova arasında ikitərəfli münasibətlərin cari vəziyyətini ətraflı şəkildə müzakirə ediblər. Qeyd olunub ki, iki ölkə arasında siyasi, iqtisadi, mədəni və humanitar sahələrdə əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsi üçün geniş potensial mövcuddur.

Prezidentlər ticarət dövriyyəsinin artırılması, investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi və enerji sahəsində əməkdaşlıq imkanlarını nəzərdən keçiriblər. Həmçinin, beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində qarşılıqlı dəstəyin vacibliyi vurğulanıb.

Söhbət zamanı regional təhlükəsizlik məsələləri və beynəlxalq gündəlikdə duran digər aktual mövzular ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Hər iki lider regionda sülhün və sabitliyin təmin olunmasının vacibliyini qeyd edib.

Görüşün konstruktiv və işgüzar atmosferdə keçdiyi bildirilib. Prezidentlər Azərbaycan və Moldova xalqları arasında dostluq və əməkdaşlıq əlaqələrinin daha da gücləndirilməsinə sadiqliklərini ifadə ediblər.

Bu görüş Bakı və Kişinyov arasında dialoqun davamlılığını təmin etməklə yanaşı, gələcək əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar açır. Dövlət başçılarının müntəzəm təmasları ikitərəfli münasibətlərin dinamik inkişafına mühüm töhfə verir.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev, Cənubi Qafqaz regionunda sülh və inkişafın təmin edilməsi üçün əməkdaşlıq formatlarının genişləndirilməsinin vacibliyini vurğulayıb. O bildirib ki, təkcə ikitərəfli deyil, həm də üçtərəfli və çoxtərəfli əməkdaşlıq platformaları regiona böyük fayda verə bilər.

Prezidentin köməkçisi bu fikirləri media nümayəndələrinə açıqlamasında ifadə edib. Hacıyev qeyd edib ki, regionda mövcud olan siyasi və iqtisadi dinamika yeni yanaşmalar tələb edir və bu yanaşmaların mərkəzində kollektiv səylər dayanmalıdır.

Onun sözlərinə görə, üçtərəfli əməkdaşlıq formatları müxtəlif ölkələr arasında etimadın güclənməsinə, birgə layihələrin həyata keçirilməsinə və regional təhlükəsizliyin təmin edilməsinə əhəmiyyətli töhfə verir. Bu cür əməkdaşlıq, həmçinin, ortaq maraqların müəyyən edilməsini və problemlərin birgə həllini asanlaşdırır.

Hacıyev vurğulayıb ki, Azərbaycan regionda sülhün və sabitliyin bərqərar olması üçün ardıcıl siyasət yürüdür. Ölkəmiz bu prosesdə konstruktiv rol oynamağa və bütün tərəflərlə əməkdaşlığa hazır olduğunu dəfələrlə nümayiş etdirib.

Bu çoxtərəfli yanaşma, enerji, nəqliyyat, ticarət və mədəniyyət kimi strateji sahələrdə əlaqələrin dərinləşməsinə xidmət edə bilər. Bu, region ölkələrinin iqtisadi potensialını artıracaq və xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanı gücləndirəcək.

Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi, beynəlxalq təcrübənin də üç və çoxtərəfli formatların regional sabitliyə müsbət təsirini göstərdiyini qeyd edib. Bu formatlar, mürəkkəb geosiyasi şəraitdə belə, effektiv həll yolları tapmaq üçün əlverişli zəmin yaradır.

Nəticə etibarı ilə, Hikmət Hacıyevin bu mesajı regionda yeni əməkdaşlıq modellərinin formalaşması və mövcud əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsi üçün mühüm çağırış kimi qiymətləndirilə bilər. Bu yanaşma, Cənubi Qafqazın gələcək inkişafı üçün strateji əhəmiyyət kəsb edir.

Ermənistanın tanınmış siyasətçilərindən Avetik Çalabyan Azərbaycanla bağlı olduqca təhdidkar və təxribatçı bəyanatla çıxış edib. O, Azərbaycanla müharibənin bitmədiyini iddia edərək, bölgədəki gərginliyi daha da artıracaq fikirlər səsləndirib.

Çalabyanın bu sözləri Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın əvvəlki bəyanatları fonunda xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Paşinyan, əgər seçilməsələr, Azərbaycanla yeni bir müharibənin başlaya biləcəyi barədə xəbərdarlıq etmişdi. Bu cür ritorika, Ermənistan daxilində siyasi mübarizənin regionda sülh və sabitliyə necə təsir etdiyini bir daha göstərir.

Erməni siyasətçilərinin bu tipli çıxışları, Cənubi Qafqazda sülh prosesini ciddi şəkildə təhdid edir. Azərbaycan uzun müddətdir ki, Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılması və sülh müqaviləsinin imzalanması üçün konstruktiv addımlar atır. Lakin İrəvandan gələn bu cür bəyanatlar sülh danışıqlarının ruhuna ziddir.

Çalabyanın “müharibə bitməyib” deməsi, Ermənistanın hələ də revanşist düşüncələrdən əl çəkmədiyini və bölgədə yeni qarşıdurmalara zəmin yaratmaq niyyətində olduğunu göstərir. Bu, beynəlxalq hüquqa və bölgənin gələcəyinə dair öhdəliklərə ziddir.

Azərbaycan tərəfi hər zaman sülh və əməkdaşlıq tərəfdarı olduğunu bəyan edib. Lakin bu cür təhdidlər sülh prosesini çətinləşdirir və Ermənistan cəmiyyətində yanlış gözləntilər yaradır. Siyasi liderlər bölgənin gələcəyi üçün məsuliyyətli davranmalı və təxribatçı ritorikadan çəkinməlidirlər.

Bu bəyanatlar bir daha sübut edir ki, Ermənistanın siyasi elitası hələ də reallıqla barışmaqda çətinlik çəkir. Sülh və sabitlik yalnız bölgədəki bütün dövlətlərin qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüquq normalarına əməl etməsi ilə mümkündür.

İranın aparıcı xəbər agentliklərindən “Tasnim” ABŞ-la potensial danışıqların nəticəsiz qalacağı barədə xəbərdarlıq edib. Agentlik, Tehranın Vaşinqtonun xoşməramlı niyyətlərinə hələ də ciddi şübhə ilə yanaşdığını vurğulayır ki, bu da ikitərəfli münasibətlərdəki dərin etimadsızlığı bir daha ortaya qoyur.

“Tasnim”in dərc etdiyi məqalədə qeyd olunur ki, İran İslam Respublikası ABŞ-ın regional siyasətində və nüvə proqramı ilə bağlı mövqeyində heç bir əsaslı dəyişiklik görmür. Bu isə istənilən danışıqların səmərəliliyinə kölgə salır və tərəflər arasında real irəliləyiş əldə olunmasını çətinləşdirir.

Agentlik, ABŞ-ın əvvəlki danışıqlarda verdiyi vədlərə əməl etməməsi, xüsusilə də nüvə sazişindən birtərəfli qaydada çıxması kimi halları xatırladaraq, Tehranın ehtiyatlı mövqeyini əsaslandırır. Bu tarixi təcrübələr İranın ABŞ-a olan inamsızlığını dərinləşdirib.

Məqalədə, ABŞ-ın bölgədəki hərbi mövcudluğu və İrana qarşı tətbiq etdiyi sanksiyaların davam etməsi də danışıqlar üçün əlverişli mühitin yaranmasına mane olan əsas amillər kimi göstərilir. İran hesab edir ki, bu təzyiqlər fonunda səmərəli dialoq qurmaq mümkün deyil.

Analitiklər də “Tasnim”in bu mövqeyinin Tehranın rəsmi siyasətini əks etdirdiyini və yaxın gələcəkdə ABŞ-İran münasibətlərində ciddi bir dönüş nöqtəsinin gözlənilmədiyini bildirirlər. Etimadsızlıq uçurumu o qədər dərinləşib ki, onun aradan qaldırılması üçün hər iki tərəfdən böyük səy və güzəştlər tələb olunur.

Beləliklə, İran mediasının bu cür sərt mövqeyi, Vaşinqtonla hər hansı bir diplomatik təşəbbüsün qarşısında duran əsas maneələrdən biridir. Danışıqlar masasına oturmaq üçün əvvəlcə etimadın bərpası zəruridir ki, bu da hazırda çox çətin görünür.

ABŞ və İran arasında gözlənilən danışıqlar ərəfəsində hər iki tərəfdən sərt və təhdid dolu bəyanatlar səsləndirilib. Bu vəziyyət bölgədəki gərginliyi daha da artıraraq, beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətini cəlb edib. Generallar səviyyəsində edilən bu çıxışlar, diplomatik prosesin nə dərəcədə çətin olacağının göstəricisidir.

İran ordusunun yüksək rütbəli nümayəndələri ABŞ-ın regiondakı hərbi mövcudluğunu hədəf alaraq, ölkələrinin müdafiə qabiliyyətini nümayiş etdiriblər. Onlar, İranın istənilən təcavüzə qarşı cavab verməyə hazır olduğunu və ABŞ bazalarının İranın raket mənzilində olduğunu vurğulayıblar. Bu bəyanatlar, Tehranın öz təhlükəsizlik maraqlarını qorumaqdakı qətiyyətini əks etdirir.

Vaşinqtondan da oxşar sərt cavablar gecikməyib. ABŞ rəsmiləri və hərbi liderləri, İranın bölgədəki fəaliyyətlərini narahatlıqla izlədiklərini və müttəfiqlərini qorumaq üçün bütün lazımi addımları atmağa hazır olduqlarını bildiriblər. Amerika qüvvələrinin bölgədəki mövcudluğu, bu bəyanatların arxasında duran hərbi gücü xatırladır.

Bu “söz atışması”nın əsas səbəbi, nüvə proqramı və regional təsir uğrunda illərdir davam edən mübarizədir. Danışıqlar masasına oturmazdan əvvəl hər iki tərəf öz mövqelərini gücləndirməyə çalışır, potensial güzəştlər üçün zəmin hazırlayır. Lakin bu cür təhdidlər, onsuz da kövrək olan diplomatik mühiti daha da gərginləşdirir.

Analitiklər, generalların bu sərt çıxışlarının həm daxili auditoriyaya, həm də beynəlxalq ictimaiyyətə mesaj olduğunu qeyd edirlər. Hər iki ölkənin hərbi rəhbərliyi, öz qüvvələrinin döyüş qabiliyyətini nümayiş etdirərək, rəqibə psixoloji təzyiq göstərmək niyyətindədir.

Bölgədəki gərginlik fonunda, ABŞ və İran arasında keçiriləcək danışıqların taleyi qeyri-müəyyən olaraq qalır. Tərəflər arasında etimadın olmaması və davamlı təhdidlər, sülh prosesinin qarşısında ciddi maneələr yaradır.