Category: İqtisadiyyat

Azərbaycanda dövlət əmlakının qeydiyyatı və uçotu sistemində ciddi nöqsanlar aşkar edilib. Mövcud normativ-hüquqi bazaya baxmayaraq, aparılan təhlillər göstərir ki, dövlət əmlakının idarə edilməsində hələ də əhəmiyyətli çatışmazlıqlar qalmaqdadır.

Bu çatışmazlıqlar əsasən əmlakın tam və dəqiq qeydiyyatının aparılmaması, uçot sisteminin müasir tələblərə cavab verməməsi ilə bağlıdır. Nəticədə, dövlətə məxsus aktivlərin ümumi mənzərəsi aydın deyil və bu, səmərəli idarəetməyə mane olur.

Dəqiq uçotun olmaması dövlət əmlakının şəffaf idarə edilməsinə kölgə salır, onun sui-istifadəsi riskini artırır və iqtisadi planlaşdırma zamanı çətinliklər yaradır. Həmçinin, bu vəziyyət dövlət büdcəsinə daxilolmaların optimallaşdırılmasına da mənfi təsir göstərir.

Dövlət əmlakının səmərəli idarə edilməsi ölkə iqtisadiyyatının dayanıqlı inkişafı, investisiya mühitinin yaxşılaşdırılması və korrupsiyanın qarşısının alınması üçün fundamental əhəmiyyət kəsb edir. Tam və dəqiq məlumat bazası olmadan bu məqsədlərə nail olmaq çətindir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, mövcud vəziyyətin aradan qaldırılması üçün uçot sisteminin təkmilləşdirilməsi, rəqəmsallaşdırılması və müasir beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırılması zəruridir. Bu, dövlət əmlakının idarəetməsində şəffaflığı və hesabatlılığı artıracaq.

Ümid edilir ki, aşkar edilmiş nöqsanlar dövlət qurumları tərəfindən ciddi şəkildə araşdırılacaq və müvafiq tədbirlər görüləcək. Bu addımlar, Azərbaycanın dövlət idarəetməsi sisteminin daha da şəffaflaşmasına və səmərəliləşməsinə töhfə verəcəkdir.

Son günlər qlobal əmtəə bazarlarında gümüş qiymətləri ciddi enişlə üzləşib. Xüsusilə Nyu-York Ticarət Birjasının (NYMEX) altbölməsi olan “Comex” platformasında gümüş füçerslərinin dəyərində kəskin ucuzlaşma müşahidə olunub.

Məlumata görə, 2026-cı ilin may ayında təhvil verilməsi nəzərdə tutulan gümüş füçerslərinin qiyməti əhəmiyyətli dərəcədə düşüb. Bu eniş investorlar arasında narahatlığa səbəb olub və bazar iştirakçılarının diqqətini cəlb edib.

Analitiklər gümüş qiymətlərindəki bu enişi bir sıra faktorlarla əlaqələndirirlər. Qlobal iqtisadiyyatdakı qeyri-müəyyənliklər, faiz dərəcələri ilə bağlı gözləntilər və ABŞ dollarının möhkəmlənməsi kimi amillər qiymətlərin formalaşmasında mühüm rol oynayır.

Gümüş adətən iqtisadi qeyri-sabitlik dövrlərində təhlükəsiz liman aktivləri arasında yer alsa da, son eniş bu tendensiyanın müvəqqəti olaraq pozulduğunu göstərir. Bazar iştirakçıları yaxın gələcəkdə qiymətlərin sabitləşib-sabitləşməyəcəyini diqqətlə izləyirlər.

Bu vəziyyət təkcə gümüş bazarında deyil, digər qiymətli metallar, o cümlədən qızıl bazarına da müəyyən təsir göstərə bilər. Investorlar portfellərini yenidən nəzərdən keçirərək, mövcud bazar şərtlərinə uyğun qərarlar qəbul etməyə çalışırlar.

Bazar və market rəflərində saysız-hesabsız təmizləyici vasitələr, xüsusilə də yuyucu tozlar mövcuddur. Gündəlik həyatımızın ayrılmaz hissəsinə çevrilən bu məhsulların keyfiyyəti və insan sağlamlığına təsiri ilə bağlı narahatlıqlar son dövrlər ciddi müzakirə mövzusuna çevrilib.

Mütəxəssislər, bəzi yuyucu tozların tərkibində fosfatlar, optik ağardıcılar, sintetik ətirlər və digər ağır kimyəvi maddələrin olduğunu bildirir. Bu maddələr təkcə ətraf mühitə deyil, həm də uzunmüddətli istifadə zamanı insan orqanizminə ciddi zərər verə bilər.

Ən narahatverici məqam isə bu kimyəvi maddələrdən bəzilərinin xərçəng riskini artırması ilə bağlı iddialardır. Uzun müddət bu cür maddələrlə təmasda olmaq, xüsusilə də dəri və tənəffüs yolları vasitəsilə orqanizmə daxil olması müxtəlif xərçəng növlərinin inkişafına səbəb ola bilər. Endokrin sistemə təsir edən maddələr də hormon balansını poza bilər.

Təəssüf ki, bazarlardakı bütün məhsulların etiketlənməsi və keyfiyyət nəzarəti lazımi səviyyədə deyil. Bu da istehlakçıların hansı məhsulun təhlükəsiz olduğunu müəyyən etməsini çətinləşdirir. Bəzi istehsalçılar məhsulun tərkibini tam şəffaf şəkildə qeyd etməkdən çəkinirlər.

Sağlamlığımızı qorumaq üçün yuyucu toz seçərkən diqqətli olmaq vacibdir. Ekoloji cəhətdən təmiz, hipoalerjenik, ətirsiz və fosfatsız məhsullara üstünlük vermək tövsiyə olunur. Həmçinin, çamaşır yuyarkən otağın yaxşı havalandırılması və məhsullarla birbaşa təmasdan qaçmaq mühüm addımlardır.

İstehlakçıların maarifləndirilməsi və dövlət qurumları tərəfindən keyfiyyət nəzarətinin gücləndirilməsi bu sahədəki problemlərin həlli üçün əsas şərtdir. Yalnız bu yolla biz özümüzü və ailəmizi potensial təhlükələrdən qoruya bilərik.

Azərbaycan Mərkəzi Bankı ölkənin maliyyə sektorunda nəzarəti gücləndirmək istiqamətində daha bir mühüm qərar qəbul edib. Bank olmayan kredit təşkilatı (BOKT) “Optimal Finance” MMC-nin lisenziyası ləğv edilib. Bu barədə Mərkəzi Bank rəsmi məlumat yayıb.

Lisenziyanın ləğv edilməsi qərarı, adətən, maliyyə təşkilatının fəaliyyətində aşkar edilmiş ciddi nöqsanlar, qanunvericiliyin tələblərinə əməl edilməməsi və ya maliyyə sabitliyinə risk yaradan hallar səbəbindən verilir. Mərkəzi Bankın bu addımı maliyyə bazarlarında sağlam rəqabəti və etibarlılığı təmin etmək məqsədi daşıyır.

“Optimal Finance” MMC bir müddət əvvəl bank olmayan kredit təşkilatı kimi fəaliyyət göstərirdi və müxtəlif kredit məhsulları təklif edirdi. Lisenziyanın ləğvi ilə bu təşkilatın fəaliyyəti tamamilə dayandırılır və o, kredit əməliyyatları aparmaq hüququnu itirir.

Mərkəzi Bankın açıqlamasında qərarın detalları barədə əlavə məlumat verilməsə də, bu cür tədbirlər ölkənin maliyyə sisteminin dayanıqlığını artırmağa və istehlakçıların hüquqlarını qorumağa xidmət edir. Maliyyə bazarı iştirakçıları üçün aydın və şəffaf qaydaların tətbiqi prioritet olaraq qalır.

Bu hadisə, həmçinin, digər BOKT-lar üçün də siqnal sayıla bilər ki, Mərkəzi Bank tənzimləmə və nəzarət funksiyalarını ciddi şəkildə həyata keçirməkdədir. Sektorda fəaliyyət göstərən bütün qurumlar ciddi nəzarət altında saxlanılır və qanunvericiliyin tələblərinə tam riayət etməlidirlər.

Bakı bazarlarında mövsümün ən çox gözlənilən meyvələrindən biri olan alçanın qiyməti paytaxt sakinlərini təəccübləndirməyə davam edir. Hazırda bir kiloqram alça 50 manat civarında satılır ki, bu da bir çox istehlakçı üçün ciddi şok effekti yaradır.

Məlumatlara görə, göycənin satışa çıxarılmasından 15 gün keçməsinə baxmayaraq, qiymətlərdə hələ də hiss olunacaq bir enmə müşahidə edilmir. Adətən, mövsümün əvvəlində yüksək olan qiymətlər, məhsulun bazara daha kütləvi daxil olması ilə tədricən aşağı düşür.

Ancaq bu il alça üçün vəziyyət fərqlidir. Təxminən iki həftədir ki, bazarlarda olmasına baxmayaraq, qiymət sabit qalır və bu, alıcılıq qabiliyyəti aşağı olan vətəndaşlar üçün alçanı əlçatmaz bir lüksə çevirir.

Mütəxəssislər yüksək qiymətləri bir neçə amillə əlaqələndirirlər. Bunlar arasında erkən məhsulun azlığı, daşınma xərcləri və bazardakı tələbatın təklifi üstələməsi göstərilir. Bəzi hallarda isə mövsümi meyvələrin qiymətlərində süni artımlar da müşahidə olunur.

İstehlakçılar isə artıq səbirsizliklə alça qiymətlərinin aşağı düşməsini gözləyirlər. Xüsusilə Azərbaycan mətbəxində və gündəlik qidalanmada xüsusi yeri olan bu meyvənin hər kəs üçün əlçatan olması arzu edilir.

Satıcılar isə qiymətlərin yaxın günlərdə enəcəyi ilə bağlı dəqiq proqnoz verə bilmirlər. Onlar da öz növbələrində topdansatış qiymətlərinin yüksək olduğunu iddia edirlər.

Bu vəziyyət, mövsümi məhsulların qiymət dinamikası ilə bağlı müzakirələri yenidən gündəmə gətirir. İstehlakçılar üçün əsas sual isə “alça nə vaxt hər kəs üçün əlçatan olacaq?” olaraq qalır.

Azərbaycan səhiyyəsində hemofiliyalı xəstələrin həyatını təhlükəyə atan ciddi bir skandal yaşanmaqdadır. Ölkənin dərman təchizatında mühüm rol oynayan “Avromed” şirkətinin hemofiliyalı xəstələr üçün vacib dərmanların təchizatını dayandırması ilə bağlı xəbərlər ictimaiyyətdə narahatlıq yaradıb.

Hemofiliya qanın laxtalanma qabiliyyətinin pozulması ilə xarakterizə olunan irsi bir xəstəlikdir. Bu xəstəlikdən əziyyət çəkən şəxslər üçün müntəzəm və fasiləsiz dərman təchizatı həyati əhəmiyyət kəsb edir. Hər hansı bir kəsilmə, xüsusilə dərman çatışmazlığı, xəstələrin sağlamlığı üçün ciddi təhlükə yaradır və hətta ölümlə nəticələnə bilər.

Məlumata görə, “Avromed” bir neçə gündür ki, hemofiliyalı xəstələri zəruri dərmanlarla təmin edə bilmir. Bu vəziyyət minlərlə xəstəni və onların ailələrini çarəsiz vəziyyətdə qoyaraq, onları dövlətin dəstəyi olmadan təkbaşına mübarizə aparmağa məcbur edir.

Səhiyyə Nazirliyi və digər müvafiq dövlət qurumları bu böhranlı vəziyyətə təcili müdaxilə etməli, hemofiliyalı xəstələrin dərman təchizatının bərpasını təmin etməlidir. Vətəndaşların sağlamlıq hüququnun qorunması dövlətin əsas vəzifələrindən biridir və bu məsələdə hər hansı bir gecikmə qəbuledilməzdir.

Təcili tədbirlərin görülməməsi hemofiliyalı xəstələrin vəziyyətinin daha da ağırlaşmasına, ağır fəsadların yaranmasına və hətta insan itkilərinə səbəb ola bilər. Bu, sadəcə tibbi deyil, həm də sosial və humanitar bir problemdir.

Cəmiyyət “Avromed” şirkətindən və səhiyyə rəsmilərindən bu vəziyyətlə bağlı şəffaf izahatlar və konkret həll yolları gözləyir. Dərman təchizatı zəncirindəki problemlərin köklü səbəbləri araşdırılmalı və gələcəkdə oxşar halların təkrarlanmaması üçün lazımi mexanizmlər qurulmalıdır.

Bu böhranın tez bir zamanda həlli üçün bütün aidiyyəti tərəflər, o cümlədən dərman təminatçıları, Səhiyyə Nazirliyi və xəstə təşkilatları arasında sıx əməkdaşlıq vacibdir. Xəstələrin həyatı risk altındadır və hər dəqiqə qızıldan qiymətlidir.

“Yelo Bank”ın 2026-cı ilin birinci rübü üzrə açıqladığı maliyyə hesabatları maliyyə bazarlarında ciddi narahatlıq doğurub. Bankın mənfəətində müşahidə olunan kəskin azalma qurumun qarşılaşdığı çətinlikləri bir daha göz önünə sərir.

Açıqlanan rəqəmlər “Yelo Bank”ın ciddi risklərlə üz-üzə qaldığını göstərir. Bu risklər təkcə bankın cari maliyyə vəziyyətinə deyil, həm də gələcək inkişaf perspektivlərinə mənfi təsir edə bilər. Mənfəətin bu səviyyədə azalması, adətən, bir sıra daxili və xarici amillərin təsiri ilə əlaqədar olur.

Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə mənfəətdəki eniş xüsusilə diqqət çəkir. Bu, bankın əməliyyat gəlirlərinin azaldığını və ya xərclərinin əhəmiyyətli dərəcədə artdığını göstərə bilər. Kredit portfelinin keyfiyyətinin pisləşməsi, faiz gəlirlərinin azalması və ya əməliyyat xərclərinin artması bu vəziyyətin əsas səbəbləri arasında ola bilər.

Maliyyə analitikləri hesab edirlər ki, bank rəhbərliyi yaranmış vəziyyəti təcili şəkildə qiymətləndirməli və müvafiq tədbirlər görməlidir. Potensial risklərin idarə edilməsi, xərclərə nəzarət və yeni gəlir mənbələrinin axtarışı önəmli addımlar olacaq.

Bu maliyyə vəziyyəti həm bankın səhmdarları, həm də müştəriləri üçün müəyyən suallar yaradır. Bankın dayanıqlılığını təmin etmək üçün effektiv strategiyaların işlənib hazırlanması və tətbiqi zəruridir.

Azərbaycan bank sektorunda rəqabətin artdığı bir dövrdə “Yelo Bank”ın bu cür maliyyə çətinlikləri ilə üzləşməsi diqqətlə izlənilməlidir. Mərkəzi Bankın da bu vəziyyətə nəzarəti gücləndirəcəyi gözlənilir.

Azərbaycanda maliyyə sektorunda yeni və narahatlıq doğuran dələduzluq forması peyda olub. Naməlum şəxslər vətəndaşların şəxsi məlumatlarından istifadə edərək onların adına onlayn kreditlər götürürlər. Bu yeni sxem “Kredaqro” BOKT adından istifadə edilməklə həyata keçirilir və bir çox vətəndaşı çətin vəziyyətdə qoyub.

Daxil olan şikayətlərə görə, dələduzlar vətəndaşların məlumatlarını əldə edərək, onların xəbəri olmadan müxtəlif onlayn kredit platformalarından borc götürürlər. Daha sonra bu borcların ödənilməsi tələbi ilə zərərçəkənlərə müraciət edilir ki, bu da böyük maliyyə problemlərinə səbəb olur.

Milli.Az-a daxil olan şikayətlər bu problemin geniş yayıldığını göstərir. Vətəndaşlar heç bir borcu olmadığı halda, adlarına götürülmüş kreditlərin ödənilməsi üçün təzyiqlərlə üzləşirlər. Bu vəziyyət, şəxsi məlumatların qorunması və onlayn maliyyə əməliyyatlarının təhlükəsizliyi ilə bağlı ciddi suallar yaradır.

Mütəxəssislər vətəndaşları diqqətli olmağa çağırır. Şəxsi məlumatların, xüsusilə də şəxsiyyət vəsiqəsi və bank kartı məlumatlarının heç bir halda naməlum şəxslərlə paylaşılmaması vacibdir. Həmçinin, şübhəli linklərə daxil olmaqdan və etibarsız mənbələrdən gələn təklifləri qəbul etməkdən çəkinmək lazımdır.

Vətəndaşlar öz adlarına hər hansı bir kredit olub olmadığını öyrənmək üçün mütəmadi olaraq kredit tarixlərini yoxlamalıdırlar. Əgər şübhəli bir əməliyyatla qarşılaşsalar, dərhal hüquq-mühafizə orqanlarına və müvafiq maliyyə qurumlarına müraciət etməlidirlər.

Bu cür dələduzluq halları ilə mübarizədə həm vətəndaşların sayıqlığı, həm də maliyyə qurumlarının və dövlət orqanlarının birgə səyləri vacibdir. Onlayn kredit verən təşkilatlar öz təhlükəsizlik sistemlərini gücləndirməli və şübhəli əməliyyatları daha effektiv şəkildə aşkarlamalıdırlar.

“Forbes” jurnalı 2026-cı il üçün Rusiya milyarderlərinin ən son reytinq siyahısını açıqlayıb. Bu nüfuzlu siyahı Rusiya iqtisadiyyatının və biznes mühitinin cari vəziyyətini əks etdirən əsas göstəricilərdən biridir. Ümumilikdə 155 milyarderin yer aldığı bu siyahı, ölkənin ən zəngin şəxslərinin maliyyə vəziyyəti, biznes imperiyaları və iqtisadi təsirləri haqqında geniş məlumat verir.

Bu ilki siyahıda xüsusi diqqət çəkən məqamlardan biri də Rusiya biznesində fəaliyyət göstərən azərbaycanlı və erməni əsilli sahibkarların mövqeyidir. Onların sayı, sərvətlərinin həcmi və biznes sahələri bu regionda diasporaların iqtisadi gücünü və təsirini ortaya qoyur. Hər iki icma Rusiya iqtisadiyyatında mühüm rol oynayan güclü biznes şəbəkələrinə malikdir.

Siyahıda yer alan azərbaycanlı milyarderlər əsasən neft, tikinti, pərakəndə ticarət və kənd təsərrüfatı kimi strateji sahələrdə fəaliyyət göstərirlər. Onların Rusiyadakı uğurlu biznesləri illərdir ki, ölkə iqtisadiyyatına əhəmiyyətli töhfələr verir və bu şəxslərin adlarını dünyanın ən zənginləri sırasına daxil edir.

Eyni zamanda, erməni əsilli milyarderlər də Rusiya biznesində öz mövqelərini möhkəmləndiriblər. Onlar da əsasən maliyyə, daşınmaz əmlak, telekommunikasiya və sənaye sahələrində böyük layihələr həyata keçirərək, milyardlarla dollarlıq sərvətlərə sahib olublar. Bu, onların Rusiyadakı iqtisadi fəaliyyətinin genişliyini və dərinliyini göstərir.

Tribuna.az-ın məlumatına görə, “Forbes”in tam siyahısı azərbaycanlı və erməni milyarderlərin sərvətlərini müqayisə etmək üçün ətraflı bir platforma təqdim edir. Bu müqayisə, iki diasporanın Rusiya iqtisadiyyatında hansı dərəcədə təmsil olunduğunu və kimin daha çox maliyyə gücünə malik olduğunu aydın şəkildə göstərməyə imkan verir.

Bu reytinq təkcə şəxsi sərvətləri deyil, həm də Rusiya iqtisadiyyatının ümumi dinamikasını, müxtəlif millətlərin biznes dünyasındakı rolunu və regional iqtisadi əlaqələrin inkişafını əks etdirir. Siyahı həm də gələcək biznes meylləri və investisiya imkanları haqqında fikir yürütmək üçün əsaslı mənbədir.

Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində infrastrukturun bərpası və inkişafı sürətlə davam edir. Bu çərçivədə Laçın şəhərində inşa edilən kanat yolunun bu ilin sonuna qədər istifadəyə verilməsi planlaşdırılır.

Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyindən verilən məlumata görə, layihənin icrası qrafikə uyğun şəkildə irəliləyir. Kanat yolu Laçın şəhərinin relyef xüsusiyyətləri nəzərə alınaraq, sakinlərin və şəhərin qonaqlarının rahat hərəkətini təmin etmək məqsədilə tikilir.

Bu müasir nəqliyyat infrastrukturu şəhərin turizm potensialının artırılmasına mühüm töhfə verəcək. Kanat yolu, həmçinin, Laçının bərpa edilən simasına müasir bir element əlavə edərək, regionun cəlbediciliyini daha da artıracaq.

Laçın şəhəri, işğaldan azad edildikdən sonra genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma işlərinə cəlb olunub. Burada yaşayış binaları, sosial obyektlər, yollar və digər zəruri infrastruktur sürətlə tikilir və təmir olunur.

Kanat yolunun istifadəyə verilməsi Laçının sosial-iqtisadi həyatına müsbət təsir göstərəcək, həm yerli əhali, həm də gələcək turistlər üçün yeni imkanlar yaradacaq. Bu, Qarabağın dirçəlişinin daha bir bariz nümunəsidir.