Category: Gündəm

Avropa İttifaqı daxilində İsrail ilə əməkdaşlıq sazişinin dayandırılması ilə bağlı ciddi fikir ayrılıqları yaşanır. Son hadisələr fonunda bəzi üzv ölkələr sazişin müvəqqəti dayandırılmasını tələb etsələr də, Almaniya və İtaliya bu təklifə qəti şəkildə qarşı çıxaraq, diplomatik kanalların açıq qalmasının vacibliyini vurğulayıblar.

Məlumata görə, hər iki ölkə İsraillə dialoqun kəsilməsinin və ya hər hansı bir sanksiyanın tətbiqinin regional sabitliyə mənfi təsir göstərəcəyini düşünür. Onlar hesab edirlər ki, gərginliyin azaldılması və sülh prosesinin irəliləməsi üçün əlaqələrin davam etdirilməsi daha səmərəlidir.

Bu mövqe Aİ-nin xarici siyasətində ciddi parçalanmaya səbəb olur. Bir tərəfdən, İsrailin Qəzzadakı hərəkətlərinə görə sərt reaksiya verilməsini istəyən ölkələr durur, digər tərəfdən isə Almaniya və İtaliya kimi ölkələr diplomatik həll yollarını üstün tuturlar. Bu vəziyyət Aİ-nin vahid mövqe nümayiş etdirməsini çətinləşdirir.

Almaniyanın mövqeyi İsraillə tarixi əlaqələr və ölkənin təhlükəsizliyinə verdiyi dəstəklə şərtlənir. Berlin, İsrailin özünü müdafiə etmək haqqını tanıyaraq, eyni zamanda humanitar vəziyyətin yaxşılaşdırılmasına çağırır. Lakin sazişin dayandırılması kimi radikal addımları qəbuledilməz hesab edir.

İtaliya isə daha çox regional sabitlik və iqtisadi maraqlar prizmasından yanaşır. Roma, Yaxın Şərqdəki gərginliyin Avropaya təsirlərini nəzərə alaraq, münaqişənin daha da dərinləşməsini istəmir və diplomatik yolla həllin tapılmasının tərəfdarıdır.

Bu iki böyük Avropa iqtisadiyyatının müxalifəti, İsraillə əməkdaşlıq sazişinin dayandırılması ilə bağlı hər hansı bir qərarın qəbul edilməsini demək olar ki, qeyri-mümkün edir. Aİ-nin xarici siyasət qərarları adətən yekdillik tələb etdiyi üçün, bu məsələdə konsensus əldə etmək çətin görünür.

Nəticədə, Avropa İttifaqı daxilində İsrail siyasəti ilə bağlı müzakirələr davam edəcək. Almaniya və İtaliyanın mövqeyi, Aİ-nin Yaxın Şərq siyasətinin formalaşmasında əsas rol oynayacaq və çox güman ki, daha yumşaq, diplomatik yanaşmanın tərəfdarı olacaq.

Estoniyanın Baş Naziri Kaja Kallas, Rusiyaya qarşı beynəlxalq təzyiqlərin artırılması istiqamətində yeni bir addımın atılacağını elan edib. Kallasın sözlərinə görə, Avropa İttifaqı çərçivəsində Rusiyaya qarşı 21-ci sanksiyalar paketi üzərində fəal işlər aparılır.

Bu açıqlama, Rusiyanın Ukraynadakı hərbi təcavüzünün davam etdiyi bir vaxta təsadüf edir. Beynəlxalq ictimaiyyət, xüsusilə Avropa İttifaqı ölkələri, Moskvanın hərbi maşınını zəiflətmək və müharibəni dayandırmağa məcbur etmək üçün iqtisadi və siyasi təzyiqləri artırmaqda qərarlıdır.

Estoniya, Baltikyanı ölkələr arasında Rusiyaya qarşı ən sərt mövqe tutan dövlətlərdən biridir. Baş Nazir Kallas dəfələrlə Avropa İttifaqını Rusiyaya qarşı daha effektiv və genişmiqyaslı sanksiyalar tətbiq etməyə çağırmışdır. O, mövcud sanksiyaların boşluqlarının aradan qaldırılmasının vacibliyini də vurğulayıb.

Yeni paket, ehtimal ki, Rusiyanın enerji sektoru, maliyyə qurumları, hərbi-sənaye kompleksi və ya müəyyən şəxsləri hədəf alacaq. Həmçinin, sanksiyalardan yayınma mexanizmlərinin qarşısının alınması da bu paketin əsas məqsədlərindən biri ola bilər.

Kallasın bu bəyanatı, Avropa İttifaqının Rusiyaya qarşı vahid cəbhədə çıxış etməyə davam etdiyini göstərir. Qərb ölkələri, Ukraynaya dəstəyi və Rusiyaya qarşı təzyiqləri davam etdirməklə, beynəlxalq hüququn aliliyini müdafiə etmək niyyətindədir.

21-ci sanksiyalar paketinin qəbulu, Rusiyanın iqtisadiyyatına və müharibə aparma qabiliyyətinə əlavə zərbə vuraraq, Moskvanın beynəlxalq təcridini daha da dərinləşdirəcək.

Avropa İttifaqı (Aİ) ölkələri İrana qarşı sanksiyaların genişləndirilməsi barədə razılığa gəlib. Bu qərar, İranın regional sabitliyi pozan fəaliyyətləri, xüsusilə də Rusiyaya pilotsuz uçuş aparatları (PUA) tədarük etməsi və insan hüquqları pozuntuları ilə bağlı narahatlıqların artdığı bir vaxta təsadüf edir.

Aİ xarici işlər nazirlərinin görüşündə qəbul edilən bu yeni sanksiyalar paketi, Tehranın Ukraynadakı müharibədə Rusiyaya hərbi dəstək verməsi iddialarına cavab olaraq hazırlanmışdır. Qərb ölkələri İranın Rusiyaya “Şahed” tipli PUA-lar göndərməsini beynəlxalq hüququn pozulması kimi qiymətləndirir.

Genişləndirilmiş sanksiyalar həmçinin İranın Yaxın Şərqdəki müxtəlif silahlı qruplara dəstəyi və bu bölgədəki gərginliyi artıran digər fəaliyyətlərini də hədəf alır. Aİ rəsmiləri İranın ballistik raket proqramının regional təhlükəsizliyə ciddi təhdid olduğunu vurğulayırlar.

Yeni məhdudiyyətlər, İranın PUA və raket istehsalı ilə əlaqəli şəxslərə və qurumlara, eləcə də bu proqramlara maliyyə və logistik dəstək verən strukturlara yönəldiləcək. Bu addım, Tehranın hərbi imkanlarını zəiflətmək və beynəlxalq öhdəliklərinə əməl etməyə məcbur etmək məqsədi daşıyır.

Aİ-nin bu qərarı, İranın nüvə proqramı ilə bağlı danışıqların dalana dirəndiyi və ölkə daxilində insan hüquqları və azadlıqlarının vəziyyətinin pisləşdiyi bir dövrdə atılır. Brüssel, İran rejiminə təzyiqləri artıraraq, beynəlxalq normalara uyğun davranmağa çağırır.

Sanksiyaların genişləndirilməsi, İran iqtisadiyyatına əlavə təzyiq göstərəcək və ölkənin beynəlxalq aləmdə təcridini daha da dərinləşdirəcək. Analitiklər, bu addımın regionda gərginliyi daha da artıra biləcəyini, lakin Aİ-nin öz dəyərlərini və təhlükəsizlik maraqlarını qorumaq əzmini nümayiş etdirdiyini bildirirlər.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan və Yeni Zelandiyanın Baş Qubernatoru Sindi Kiro arasında baş tutan yüksək səviyyəli görüşdə, qlobal gündəmin əsas problemlərindən biri olan islamofobiya ilə mübarizə məsələsi ətraflı müzakirə edilib. Liderlər beynəlxalq platformalarda bu narahatverici tendensiyanın qarşısının alınması üçün birgə səylərin vacibliyini vurğulayıblar.

Son illərdə bütün dünyada artan islamofobiya halları, xüsusilə Qərb ölkələrində müsəlman icmalarına qarşı ayrı-seçkilik və nifrət cinayətləri ciddi narahatlıq doğurur. Bu görüş, islamofobiyaya qarşı mübarizədə beynəlxalq əməkdaşlığın gücləndirilməsinin vacibliyini bir daha ön plana çıxarıb.

Müzakirələr zamanı, islamofobiyanın təkcə dini tolerantlığa deyil, həm də sülh və sabitliyə təhdid olduğu qeyd edilib. Liderlər, bu mənfi halların aradan qaldırılması üçün təhsil, mədəniyyətlərarası dialoq və media vasitəsilə maarifləndirmə işlərinin genişləndirilməsinin əhəmiyyətini vurğulayıblar.

Prezident Ərdoğan, Türkiyənin islamofobiyaya qarşı mübarizədə hər zaman ön sıralarda yer aldığını və bu mövzuda beynəlxalq ictimaiyyəti fəal olmağa çağırdığını bildirib. O, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı çərçivəsində atılan addımların və İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının səylərinin dəstəklənməsinin vacibliyini qeyd edib.

Yeni Zelandiyanın Baş Qubernatoru Sindi Kiro isə, ölkəsinin 2019-cu ildə Kraystçerçdə baş verən terror aktından sonra irqçilik və dini nifrətə qarşı mübarizədə qazandığı təcrübələri paylaşıb. O, Yeni Zelandiyanın tolerantlıq və inklüzivlik prinsiplərinə sadiqliyini ifadə edərək, bu sahədə beynəlxalq əməkdaşlığa hazır olduğunu bildirib.

Görüşdə həmçinin, islamofobiyanın kökündə dayanan səbəblərin araşdırılması, yanlış təsəvvürlərin aradan qaldırılması və qarşılıqlı hörmətə əsaslanan münasibətlərin qurulması yolları müzakirə edilib. Liderlər, gələcəkdə bu mövzuda daha sıx dialoq və əməkdaşlıq üçün razılığa gəliblər.

Bu görüş, beynəlxalq arenada islamofobiyaya qarşı mübarizədə yeni bir səhifə açmaq potensialına malikdir. Türkiyə və Yeni Zelandiyanın bu məsələdə birgə mövqe nümayiş etdirməsi, digər ölkələr üçün də nümunə ola bilər və qlobal səviyyədə daha effektiv addımların atılmasına zəmin yarada bilər.

İran İslam Respublikası Vaşinqtonun ziddiyyətli hərəkətlərini əsas gətirərək ABŞ ilə birbaşa danışıqlara getməkdən imtina edir. Bu mövqe, İran rəsmiləri tərəfindən dəfələrlə ifadə edilib və regionda gərginliyin davam etməsinin əsas səbəblərindən biri kimi qiymətləndirilir.

İranlı rəsmilər ABŞ-ın bir tərəfdən danışıqlar təklif etdiyini, digər tərəfdən isə İrana qarşı sərt sanksiyalar tətbiq etdiyini və təhdidkar ritorikadan istifadə etdiyini bildirirlər. Bu cür ikili standartlar Tehranın Vaşinqtonun səmimiyyətinə şübhə ilə yanaşmasına səbəb olur.

İran tərəfi, ABŞ-ın bölgədəki hərbi mövcudluğunu artırmasını və müttəfiqləri ilə birlikdə İrana qarşı təzyiqləri gücləndirməsini də ziddiyyətli addımlar kimi qiymətləndirir. Bu hərəkətlər, diplomatik həll yolları tapmaq cəhdlərini əngəlləyir və etimad mühitini zədələyir.

Uzun illərdir davam edən bu gərginlik, Yaxın Şərqdəki sabitliyə ciddi təsir göstərir. Nüvə proqramı ilə bağlı danışıqlar, regional münaqişələr və enerji təhlükəsizliyi kimi məsələlərdə iki ölkə arasındakı fikir ayrılıqları dərinləşməkdədir.

Tehranın mövqeyi ondan ibarətdir ki, ABŞ ilk növbədə öz siyasətində ardıcıllıq nümayiş etdirməli və İrana qarşı tətbiq etdiyi sanksiyaları qaldırmalıdır. Yalnız bu halda, konstruktiv dialoq üçün zəmin yarana bilər.

Analitiklər hesab edirlər ki, hər iki tərəfin mövqelərində yumşalma olmadan, İran və ABŞ arasında diplomatik irəliləyiş əldə etmək çətin olacaq. Bu isə bölgədəki gərginliyin daha da artması riskini daşıyır.

Azərbaycanda kənd təsərrüfatı sektoruna ayrılan subsidiyaların effektivliyi ilə bağlı narahatlıq doğuran yeni məlumatlar ortaya çıxıb. Belə ki, hər manat subsidiya üzrə istehsalın aşağı düşməsi ölkənin aqrar siyasətində ciddi problemlərin mövcudluğunu göstərir. Bu tendensiya, dövlətin kənd təsərrüfatının inkişafına yönəltdiyi vəsaitlərin gözlənilən nəticəni vermədiyini açıq şəkildə nümayiş etdirir.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu vəziyyət sadəcə rəqəmlərdən ibarət deyil, həm də minlərlə fermerin əmək fəaliyyətinə və ölkənin ərzaq təhlükəsizliyinə birbaşa təsir edən ciddi bir iqtisadi paradoksdur. Dövlət dəstəyinin artmasına baxmayaraq, istehsalın nisbi olaraq azalması, subsidiyaların ünvanlılığının və istifadə mexanizmlərinin yenidən gözdən keçirilməsini zəruri edir.

Bəs bu azalmanın əsas səbəbləri nə ola bilər? İlkin olaraq, subsidiyaların verilməsi və nəzarəti sistemindəki boşluqlar, vəsaitlərin təyinatı üzrə istifadə olunmaması, eləcə də müasir texnologiyaların tətbiqindəki ləngimələr qeyd olunur. Bundan əlavə, fermerlərin bilik və bacarıqlarının artırılmasına yönəlmiş tədbirlərin yetərli olmaması da məhsuldarlığın aşağı düşməsinə səbəb ola bilər.

Bu vəziyyət, kənd təsərrüfatı sektorunda çalışanların gəlirlərinə mənfi təsir göstərməklə yanaşı, ölkə iqtisadiyyatının qeyri-neft sektorunun inkişaf tempinə də əngəl törədir. İstehsalın səmərəliliyinin azalması idxal asılılığını artıra və daxili bazarın dayanıqlığına zərbə vura bilər.

Problemin həlli üçün kompleks yanaşma tələb olunur. Subsidiyaların paylanması mexanizminin şəffaflığının artırılması, vəsaitlərin birbaşa məhsul istehsalına yönəldilməsi, fermerlərə aqrotexniki biliklərin aşılanması və innovativ texnologiyaların tətbiqinin stimullaşdırılması vacib addımlardır. Eyni zamanda, suvarma sistemlərinin modernləşdirilməsi və kənd infrastrukturunun inkişafı da bu prosesdə mühüm rol oynayır.

Nəticə etibarilə, Azərbaycanda kənd təsərrüfatı subsidiyalarının effektivliyinin artırılması həm fermerlərin rifahı, həm də ölkənin ərzaq təhlükəsizliyi üçün strateji əhəmiyyət kəsb edir. Bu sahədə aparılacaq islahatlar aqrar sektorun dayanıqlı inkişafını təmin edəcək və iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinə töhfə verəcəkdir.

Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti (UNEC) beynəlxalq arenada növbəti böyük uğura imza ataraq, Avropanın ən nüfuzlu ali təhsil müəssisələri sırasında ön sıralarda yer alıb. Bu nailiyyət, UNEC-in son illərdə əldə etdiyi dinamik inkişafın və təhsil keyfiyyətinə verdiyi önəmin bariz göstəricisidir. Azərbaycan təhsil sisteminin beynəlxalq səviyyədə tanınması baxımından bu hadisə xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.

UNEC-in Avropanın aparıcı universitetləri arasında yer alması, onun tədris proqramlarının, elmi tədqiqatlarının və akademik potensialının beynəlxalq standartlara tam uyğun olduğunu təsdiqləyir. Bu, həm də universitetin idarəetmə strategiyasının, müasir tədris metodlarının tətbiqinin və beynəlxalq əməkdaşlıqların gücləndirilməsinin məntiqi nəticəsidir.

Universitetin bu uğurunda tələbə-müəllim mübadilə proqramları, beynəlxalq layihələrdə fəal iştirakı, xarici universitetlərlə ikili diplom proqramlarının həyata keçirilməsi və ingilisdilli ixtisasların sayının artırılması kimi addımlar mühüm rol oynayıb. UNEC-in məqsədi hər zaman qlobal təhsil bazarının tələblərinə cavab verən kadrlar yetişdirmək olub.

Bu beynəlxalq tanınma, UNEC tələbələri və məzunları üçün yeni imkanlar açır. Onların əldə etdiyi diplomların beynəlxalq səviyyədə daha yüksək qiymətləndirilməsi, gələcək karyeralarında onlara əlavə üstünlüklər qazandıracaq. Eyni zamanda, bu, universitetin akademik heyətinin də beynəlxalq təcrübə mübadiləsi və elmi əməkdaşlıqlarını genişləndirməsinə təkan verir.

UNEC-in beynəlxalq uğuru Azərbaycanın təhsil imkanlarının və intellektual potensialının dünyada təbliğinə böyük töhfə verir. Bu nailiyyət, ölkəmizin təhsil sektorunda əldə etdiyi irəliləyişləri nümayiş etdirir və gələcək beynəlxalq əməkdaşlıqlar üçün möhkəm zəmin yaradır.

Azərbaycanın aparıcı ali təhsil ocaqlarından biri kimi UNEC, beynəlxalq mövqeyini daha da gücləndirmək və dünya təhsil məkanında öz layiqli yerini qoruyub saxlamaq üçün fəaliyyətini davam etdirəcək. Bu uğur, gələcək inkişaf üçün stimul və yeni hədəflər müəyyən etmək üçün ilham mənbəyidir.

Latviya Respublikasının Prezidenti cənab Edqars Rinkeviç Azərbaycana rəsmi səfərə gəlib. Bu səfər iki ölkə arasında mövcud əlaqələrin daha da dərinləşdirilməsi və yeni əməkdaşlıq imkanlarının araşdırılması baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir.

Bakı Heydər Əliyev Beynəlxalq Hava Limanında Latviya Prezidentini Azərbaycan hökumətinin yüksək səviyyəli nümayəndələri qarşılayıb. Səfər çərçivəsində Prezident Rinkeviçin Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə təkbətək və geniş tərkibdə görüşləri nəzərdə tutulur.

Görüşlərdə ikitərəfli münasibətlərin müxtəlif aspektləri, o cümlədən iqtisadiyyat, ticarət, investisiya, nəqliyyat və enerji sahələrində əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunacaq. Həmçinin beynəlxalq və regional məsələlər, o cümlədən Avropa İttifaqı ilə Azərbaycan arasında əlaqələrin inkişaf perspektivləri də gündəmdə olacaq.

Səfərin mədəniyyət, təhsil və turizm sahələrində də əməkdaşlığın genişləndirilməsinə töhfə verəcəyi gözlənilir. İki ölkə arasında xalqlararası əlaqələrin möhkəmləndirilməsi də səfərin əsas hədəflərindən biridir.

Latviya Prezidentinin bu səfəri Azərbaycanın Avropa istiqamətində xarici siyasətindəki prioritetləri və Baltikyanı ölkələrlə əlaqələrin inkişafına verdiyi önəmi bir daha nümayiş etdirir. Latviya da Azərbaycanı Cənubi Qafqaz regionunda etibarlı tərəfdaş kimi görür.

Səfər zamanı bir sıra ikitərəfli sənədlərin imzalanması planlaşdırılır ki, bu da iki ölkə arasında hüquqi baza müqavilələrini daha da gücləndirəcək. Bu sənədlər gələcək əməkdaşlıq üçün möhkəm zəmin yaradacaq.

Ümumilikdə, Latviya Prezidentinin Azərbaycana rəsmi səfəri Bakı və Riqa arasında strateji tərəfdaşlığın yeni səviyyəyə yüksəldilməsi üçün mühüm bir addım olaraq dəyərləndirilir. Danışıqların nəticələri yaxın gələcəkdə iki ölkənin münasibətlərində müsbət dəyişikliklərə səbəb olacaq.

Bakı metrosunun “28 May” stansiyasında qatar yoluna düşən sərnişin faciəvi şəkildə həyatını itirib. Hadisə paytaxt sakinləri arasında böyük təəssüf hissi ilə qarşılanıb.

Hadisə Bakı metrosunun ən işlək stansiyalarından biri olan “28 May”da qeydə alınıb. Sərnişinin qatar yoluna hansı şəraitdə düşdüyü hazırda araşdırılır. İlkin məlumata görə, sərnişin stansiyaya daxil olan qatarın altına düşüb.

Faktla bağlı hüquq-mühafizə orqanları tərəfindən araşdırma başlanılıb. Hadisə yerinə təcili tibbi yardım və polis əməkdaşları cəlb edilib. Sərnişinin kimliyi və hadisənin dəqiq səbəbləri ilə bağlı araşdırmalar davam edir.

Bakı Metropoliteni rəhbərliyi stansiyalarda sərnişin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi istiqamətində mütəmadi olaraq tədbirlər görsə də, bəzən bu cür xoşagəlməz hadisələr baş verir. Bu faciə bir daha metroda diqqətli olmağın və təhlükəsizlik qaydalarına əməl etməyin vacibliyini gündəmə gətirir.

Azərbaycan məktəblərində illik tədris ilinin yekunlaşmasını simvolizə edən “Son Zəng” tədbirinin keçirilmə tarixi rəsmi olaraq açıqlanıb. Məlumata görə, bu ilki “Son Zəng” mərasimi iyunun 13-də təşkil olunacaq. Bu tarix minlərlə məktəblinin və onların valideynlərinin səbirsizliklə gözlədiyi bir gündür.

“Son Zəng” məzunlar üçün məktəb həyatına vida, yeni bir həyata qədəm qoymağın başlanğıcıdır. Bu gün on bir ilin zəhmətinin, dostluqların və unudulmaz xatirələrin zirvə nöqtəsini təşkil edir. Məktəblilər bu özəl gündə müəllimləri və sinif yoldaşları ilə vidalaşaraq, gələcək həyat yollarına doğru ilk addımlarını atırlar.

Hər il olduğu kimi, bu il də “Son Zəng” tədbirləri məktəblərdə təntənəli şəkildə qeyd ediləcək. Məzunlar üçün xüsusi proqramlar, çıxışlar, musiqi nömrələri və rəqslər təşkil olunacaq. Bu mərasimlər gənc məzunların həyatında əlamətdar bir hadisəyə çevrilir və onların yaddaşında silinməz izlər buraxır.

Təhsil Nazirliyi və aidiyyəti qurumlar tərəfindən tədbirin təhlükəsiz və nizamlı keçirilməsi üçün müvafiq tədbirlər görülür. Məktəb rəhbərlikləri də məzunların bu əlamətdar günü yüksək əhval-ruhiyyədə qeyd etmələri üçün hazırlıq işlərinə başlayıblar.

Bu gün həm də valideynlər üçün böyük qürur və sevinc anıdır. Övladlarının təhsil pillələrini uğurla başa vurmasını görmək hər bir valideynin arzusudur. “Son Zəng” mərasimi ailələrin, müəllimlərin və məzunların bir araya gələrək bu əhəmiyyətli mərhələni birlikdə qeyd etməsi üçün gözəl bir fürsətdir.