Blog

ABŞ və İran arasında danışıqlar fonunda tərəflər arasında gərginlik getdikcə artmaqdadır. Rəsmi Tehranın son bəyanatları bölgədəki vəziyyəti daha da qızışdıraraq, beynəlxalq ictimaiyyəti narahat etməyə davam edir. Tribuna.az-ın xəbərinə görə, İranın yüksək rütbəli rəsmiləri Vaşinqtonu bir daha hədələyib.

İranın hərbi rəsmiləri ABŞ-ı Hörmüz boğazı ətrafında yaranan gərginliklə bağlı açıq şəkildə xəbərdar edərək, “Döyüşə tam hazırıq” mesajını veriblər. Bu bəyanat, iki ölkə arasında onsuz da kövrək olan diplomatik münasibətləri daha da gərginləşdirir və bölgədəki hərbi qarşıdurma riskini artırır.

Hörmüz boğazı dünyanın ən strateji dəniz yollarından biridir və qlobal neft təchizatının böyük bir hissəsi bu boğazdan keçir. İranın bu bölgədəki hər hansı bir hərbi fəaliyyəti dünya iqtisadiyyatına ciddi təsir göstərə bilər və beynəlxalq ticarət yollarının təhlükəsizliyini sual altına qoyar.

ABŞ-ın bölgədəki hərbi mövcudluğu və İranın nüvə proqramı ilə bağlı narahatlıqlar uzun illərdir ki, iki ölkə arasında əsas mübahisə mövzusu olaraq qalır. Son hədələmə, bu mürəkkəb münasibətlərin yeni bir böhran mərhələsinə qədəm qoyduğunu göstərir.

Tehranın bu cür sərt ritorikası, eyni zamanda, daxili auditoriyaya ünvanlanmış bir mesaj da ola bilər. Lakin, beynəlxalq arenada bu cür bəyanatlar yalnız gərginliyi artırır və diplomatik həll yollarını çətinləşdirir.

Gərginliyin daha da artmaması üçün beynəlxalq vasitəçilərin rolu və tərəflərin təmkinli davranması vacibdir. Əks halda, Yaxın Şərqdə genişmiqyaslı bir münaqişə riski getdikcə real xarakter almağa başlayacaq.

Ermənistanda iyun ayında keçiriləcək növbədənkənar parlament seçkiləri ərəfəsində siyasi gərginlik artmaqdadır. Bu seçkilərin ən maraqlı və həlledici aspektlərindən biri, Qarabağdan köçmək məcburiyyətində qalan ermənilərin kimə səs verəcəyi ilə bağlı yaranan müzakirələrdir.

Minlərlə Qarabağ ermənisinin Ermənistana köçməsi ilə bu qrup ölkənin seçki xəritəsində əhəmiyyətli bir qüvvəyə çevrilib. Onların kollektiv səsvermə qərarı, seçkilərin nəticələrini ciddi şəkildə dəyişdirə biləcək potensiala malikdir və müxtəlif siyasi partiyalar tərəfindən diqqətlə izlənilir.

Siyasi analitiklər hesab edirlər ki, Qarabağdan köçən əhalinin səsvermə davranışı, onların son təcrübələri, itkiləri və gələcəyə dair ümidləri ilə sıx bağlı olacaq. Bəzi siyasi qüvvələr onların narazılığından faydalanmağa çalışarkən, digərləri onlara sabitlik vəd edərək dəstək qazanmağa ümid edirlər.

Hakim partiya və müxalifət blokları arasında gedən gərgin mübarizədə, Qarabağdan köçən ermənilərin səsləri həlledici tərəzi rolunu oynaya bilər. Onların hansı namizədə və ya partiyaya üstünlük verəcəyi, Ermənistanın növbəti parlamentinin tərkibini və ölkənin siyasi kursunu müəyyən edəcək əsas amillərdən biri olacaq.

Bu qrupun seçki qərarı təkcə siyasi mənsubiyyətlə deyil, həm də onların Qarabağdakı keçmiş həyatları, müharibənin acı nəticələri və Ermənistandakı inteqrasiya prosesi ilə bağlı gözləntiləri ilə formalaşacaq. Bu səbəbdən, siyasi partiyalar onların problemlərinə və tələblərinə xüsusi diqqət yetirməyə çalışırlar.

Yaxınlaşan seçkilər ərəfəsində, Qarabağdan köçən ermənilərin siyasi prosesdə aktiv iştirakı gözlənilir. Onların səsi, Ermənistanın gələcək siyasi mənzərəsini formalaşdıran əsas elementlərdən biri olaraq qalacaq və seçki nəticələrində öz əksini tapacaq.

Ermənistan bir ilə yaxın davam edən genişmiqyaslı konstitusiya dəyişiklikləri prosesini uğurla başa çatdırıb. Ölkənin əsas qanununun yenidən işlənməsi ilə bağlı hazırlıq işləri artıq yekunlaşıb və bu, regionda siyasi dairələrdə geniş müzakirələrə səbəb olub.

Tribuna.az-ın məlumatına görə, bu mühüm islahatın arxasında ölkənin ədliyyə nazirliyi dayanır. Konstitusiya islahatları adətən dövlətin idarəetmə sistemində, insan hüquqları və azadlıqlarının təminatında, eləcə də dövlət qurumları arasındakı səlahiyyət bölgüsündə fundamental dəyişikliklər deməkdir.

Bu addım Ermənistanın daxili siyasi gündəmində mühüm yer tutur və gələcək inkişaf vektorunu müəyyənləşdirə biləcək potensiala malikdir. Yeni konstitusiya layihəsinin məzmunu və onun hansı dəyişiklikləri nəzərdə tutduğu ictimaiyyət tərəfindən böyük maraqla gözlənilir.

Hazırda əsas sual yeni konstitusiyanın nə vaxt rəsmi olaraq dərc ediləcəyi və qüvvəyə minəcəyidir. Bu mərhələ hüquqi baxımdan son dərəcə vacibdir, çünki yalnız dərc edildikdən sonra yeni qaydalar və prinsiplər hüquqi qüvvə qazanacaq.

Konstitusiya dəyişiklikləri adətən ölkənin siyasi və sosial reallıqlarına uyğunlaşma, idarəetmənin effektivliyini artırma və ya müəyyən siyasi məqsədlərə çatmaq üçün həyata keçirilir. Ermənistanın bu islahatla hansı hədəfləri güddüyü də yaxın gələcəkdə aydınlaşacaq.

Analitiklər yeni konstitusiyanın ölkənin daxili və xarici siyasətinə təsirini diqqətlə izləyəcəklər. Bu islahatın Ermənistanın regional mövqeyinə və beynəlxalq əlaqələrinə necə yansıyacağı da maraq doğuran məqamlardandır.