Category: Dünya

Gündəlik ünsiyyətin ayrılmaz hissəsinə çevrilmiş WhatsApp, köhnə nəsil Android smartfonları ilə əlaqəni kəsməyə hazırlaşır. Meta çatısı altındakı bu nəhəng platformanın aldığı yeni qərar, xüsusilə on illik cihazlarından istifadə etməyə davam edən milyonlarla istifadəçini dərindən təsirləndirəcək.

Şirkətin açıqlamasına görə, müəyyən Android versiyalarında işləyən cihazlar üçün dəstək dayandırılacaq. Bu, köhnə smartfon modellərini yeniləməyən və ya yeniləyə bilməyən istifadəçilər üçün ciddi narahatlıq yaradır, çünki onlar artıq tətbiqdən istifadə edə bilməyəcəklər.

WhatsApp bu addımı təhlükəsizlik yeniləmələrinin effektivliyini təmin etmək, yeni funksiyaları dəstəkləmək və platformanın ümumi performansını yaxşılaşdırmaq zərurəti ilə əsaslandırır. Köhnə əməliyyat sistemləri müasir təhlükəsizlik protokollarını və proqram təminatı innovasiyalarını tam şəkildə dəstəkləmək qabiliyyətinə malik deyil.

Dəstəyin dayandırılması, təsirlənən cihazlarda WhatsApp-ın ya tamamilə işləməyəcəyi, ya da funksionallığının ciddi şəkildə məhdudlaşdırılacağı anlamına gəlir. İstifadəçilər mesaj göndərməkdə, səsli və görüntülü zənglər etməkdə çətinlik çəkəcəklər.

Təsirə məruz qalan istifadəçilərə, WhatsApp-dan istifadə etməyə davam etmək üçün əməliyyat sistemlərini yeniləmək və ya daha yeni bir cihaza keçmək tövsiyə olunur. Bu, onların ünsiyyətlərinin kəsilməməsi üçün yeganə praktik həlldir.

Bu qərar, texnologiya dünyasında davamlı olaraq baş verən yenilənmələrin və inkişafların bir nümunəsidir. Şirkətlər köhnə texnologiyaları dəstəkləməyi dayandıraraq, resurslarını daha müasir, təhlükəsiz və funksional platformalara yönəldirlər.

Avstraliyalı bir adamın fədakar qan bağışları sayəsində milyonlarla körpənin həyatı xilas edilib. Onun qanı nadir bir xüsusiyyətə malikdir ki, bu da rhesus xəstəliyi adlanan və yeni doğulmuş körpələr üçün ölümcül ola bilən bir vəziyyətin qarşısını alan peyvəndin istehsalında kritik rol oynayır.

Bu qəhrəman bağışçı, 18 yaşından bəri mütəmadi olaraq qan verir. Onun bu fədakar əməlinin arxasında isə 14 yaşında verdiyi bir söz dayanır. Həmin vaxt o, ailəsindəki bir hadisədən sonra qan bağışının nə qədər həyati əhəmiyyətə malik olduğunu dərk edib və həyatını bu missiyaya həsr etməyə qərar verib.

Rhesus xəstəliyi, ananın qanı Rh-mənfi, körpənin qanı isə Rh-müsbət olduqda yaranır. Bu zaman ananın immun sistemi körpənin qan hüceyrələrinə hücum edərək ciddi fəsadlara, hətta körpənin ölümü ilə nəticələnə bilər. Lakin bu nadir qan növündən alınan peyvənd, ananın orqanizminin bu antikorları istehsal etməsinin qarşısını alır.

Mütəxəssislər bu adamın qanının “qızıl qan” adlandırıldığını və onun hər bağışının ən azı 17% daha çox antikor ehtiva etdiyini bildirirlər. Bu xüsusiyyət sayəsində, onun bağışları ilə 2.4 milyondan çox körpənin həyatı xilas edilib və bu, tibb tarixində misilsiz bir nailiyyətdir.

Onun qan bağışları təkcə Avstraliyada deyil, bütün dünyada minlərlə ailəyə ümid bəxş edib. Bu fədakar insan, illərdir davam etdirdiyi bu missiya ilə insanlığa böyük bir xidmət göstərir və gələcək nəsillər üçün sağlam bir başlanğıc təmin edir.

Bu hekayə, qan bağışının nə qədər böyük bir fərq yarada biləcəyinin bariz nümunəsidir. Hər bir qan bağışı bir həyatı xilas etmək potensialına malikdir və bu, cəmiyyətdə humanizm və həmrəylik hisslərini gücləndirir.

Dünya elmi cəmiyyətini heyrətləndirən yeni bir kəşf edilib. Uzaq və hələ də tam tədqiq edilməmiş ərazilərdə, adi bir avtobusun uzunluğunu belə aşan nəhəng bir ilan aşkar edilib. Bu tapıntı, təbiətin hələ də gizli saxladığı sirlərin böyüklüyünü bir daha sübut edir.

Adətən insanların görməyə öyrəşdiyi heyvan ölçülərindən kənara çıxan bu kimi canlılar, elm adamları arasında böyük maraq doğurur. Bu nəhəng sürünənin kəşfi, dünyanın müxtəlif ucqar guşələrində hələ də kəşf edilməmiş, bəlkə də insan qorxusuna səbəb ola biləcək növlərin mövcudluğunu bir daha gündəmə gətirir.

Tapılan bu nəhəng ilanın ölçüsü ilə bağlı daha bir diqqət çəkən məqam isə qlobal istiləşmə ilə əlaqədar irəli sürülən fərziyyələrdir. Bəzi mütəxəssislər, iqlim dəyişikliklərinin və artan temperaturun bu kimi sürünənlərin daha da böyüməsinə səbəb ola biləcəyini iddia edirlər. Bu, ekosistemlərə təsirin nə qədər dərin ola biləcəyini göstərir.

Bu kəşf, bioloqlar və ekoloqlar üçün yeni tədqiqat sahələri açır. Nəhəng ilanın yaşayış mühiti, qidalanma vərdişləri və digər bioloji xüsusiyyətləri haqqında ətraflı məlumatlar əldə etmək, təbiətin sirli tərəflərini daha yaxşı anlamağa kömək edəcək.

Ümumilikdə, bu cür nadir tapıntılar biosferin müxtəlifliyini və hələ də öyrənilməmiş zənginliyini vurğulayır. İnsanlığın təbiətə olan təsiri fonunda, bu kimi kəşflər həm də qoruma səylərinin vacibliyini bir daha xatırladır.

İqlim dəyişikliyi ilə mübarizədə mühüm addım atıldı: İslandiyada atmosferdəki karbon qazını birbaşa tutaraq yer altında daşa çevirən dünyanın ən böyük təsisi fəaliyyətə başlayıb.

Bu unikal zavod, havadakı zərərli karbon qazını tutmaq və onu uzunmüddətli, təhlükəsiz formada saxlamaq üçün nəzərdə tutulub. Layihə, qlobal istiləşməyə səbəb olan emissiyaları azaltmaq məqsədilə innovativ texnologiyalardan istifadə edir.

Təsisin iş prinsipi olduqca sadə, lakin effektivdir. Böyük ventilyatorlar vasitəsilə hava süzgəclərdən keçirilir və karbon qazı ayrılır. Daha sonra bu karbon qazı su ilə qarışdırılaraq xüsusi borular vasitəsilə yerin altına vurulur.

Yerin altında, bazalt süxurları ilə təmasda olan karbonlu su tədricən kimyəvi reaksiyaya girərək bərk minerala, yəni daşa çevrilir. Bu proses, karbonun min illərlə təbiətdə qalmasını təmin edir və onun yenidən atmosferə buraxılmasının qarşısını alır.

Mütəxəssislər bu texnologiyanın iqlim böhranının həllində böyük potensiala malik olduğunu qeyd edirlər. İslandiya kimi geotermal enerjinin bol olduğu ölkələr üçün bu cür layihələr xüsusilə cəlbedicidir, çünki proses üçün lazım olan enerji təmiz mənbələrdən əldə edilə bilər.

Bu layihə, dünyanın digər ölkələri üçün də bir nümunə ola bilər. Karbon tutma və saxlama texnologiyalarının inkişafı, gələcək nəsillər üçün daha təmiz və yaşana bilən bir planet yaratmaq istiqamətində atılan vacib addımlardan biridir.

Günümüzdən təxminən 8 min il əvvəl Avropa ana qitəsi ilə Böyük Britaniyanı bir-birinə bağlayan nəhəng bir quru parçası mövcud idi. Bu ərazi, Doggerland olaraq bilinir və qədim dövrlərdə zəngin fauna və flora ilə dolu, insan məskunlaşması üçün əlverişli bir bölgə idi.

Lakin bu geniş torpaq sahəsi qəfil və dramatik bir fəlakətlə üzləşdi. Son aparılan araşdırmalar Doggerlandın böyük bir sualtı sürüşməsi və ardınca gələn nəhəng sunamilər nəticəsində sular altında qaldığını təsdiqləyir.

Bu geoloji hadisə, indiki Şimal dənizinin altında baş verib və o dövrdəki coğrafi mənzərəni tamamilə dəyişib. Minlərlə kvadrat kilometr ərazini əhatə edən Doggerlandın qısa müddətdə dənizin dibinə enməsi, bəşər tarixindəki ən böyük təbii fəlakətlərdən biri olaraq qəbul edilir.

Doggerlandın yoxa çıxması, Avropa və Britaniya arasında quru əlaqəsini kəsərək, Böyük Britaniyanı bir ada halına gətirdi. Bu hadisə, həm regionun iqliminə, həm də insan məskunlaşma tarixinə əhəmiyyətli təsir göstərmişdir.

Alimlər, Doggerlandın sular altında qalmasının təfərrüatlarını öyrənmək üçün araşdırmalarını davam etdirirlər. Bu kəşflər, qədim dövrlərdəki planetimizin dinamik təbiəti haqqında yeni məlumatlar verir və gələcək potensial təbii fəlakətləri anlamaq üçün dəyərli dərslər təqdim edir.

İranın Ali Dini Lideri Ayətullah Əli Hamaney, ağır yaralanması ilə bağlı iddialar və uzunmüddətli sirli sükutdan sonra yazılı bəyanatla çıxış edib. Bu bəyanatda o, Hörmüz boğazında ABŞ təsirindən azad, “yeni bir dövrün” başladığını elan edib.

Hamaneyin bəyanatı, boğazda strateji nəzarətin artırılacağını və regionda yeni bir güc balansının formalaşdırılacağını vurğulayır. Bu addım, Tehranın regional siyasətində mühüm dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirilir və beynəlxalq diqqəti cəlb edir.

Lakin, liderin yazılı bəyanatına baxmayaraq, onun sağlamlıq vəziyyəti ilə bağlı qeyri-müəyyənliklər davam edir. Hamaneyin ictimaiyyət qarşısına çıxmaması və yalnız yazılı mesajla kifayətlənməsi, onun səhhəti ilə bağlı şayiələri daha da gücləndirir.

Hörmüz boğazı, dünya neft ticarəti üçün həyati əhəmiyyətə malik strateji bir keçiddir. Hamaneyin “ABŞ təsirindən azad yeni dövr” elan etməsi, regionda gərginliyin artmasına səbəb ola bilər və Qərb ölkələri ilə münasibətləri daha da mürəkkəbləşdirə bilər.

Bu bəyanat, İranın daxili siyasi vəziyyəti ilə bağlı müxtəlif fərziyyələrə yol açır. Liderin fiziki olaraq görünməməsi, ölkə daxilində və xaricində bir çox suallara səbəb olub, eyni zamanda İranın gələcək siyasi istiqaməti ilə bağlı müzakirələri alovlandırıb.

Yunanıstanın şimal-şərqində, sıldırım təpələrlə Egey dənizinin mavi suları arasında yerləşən Megisti Lavra Manastırı, zamanın dayandığı müqəddəs bir məkandır. Bizanslı keşiş Afanasi tərəfindən eramızın 963-cü ilində əsası qoyulan bu monastır, əsrlər boyu dini əlyazmaların qorunduğu mühüm bir mərkəz olmuşdur.

Bu qədim divarlar arasında, uzun illər ərzində diqqətdən kənarda qalmış, hətta “tullantı” hesab edilən böyük bir xəzinənin olduğu məlum olub. Mütəxəssislərin apardığı son araşdırmalar nəticəsində, 1500 illik tarixi olan əlyazmaların və artefaktların tapıldığı elan edilib.

Bu tapıntı, Bizans dövrü və erkən Xristianlıq tarixi üçün əvəzsiz məlumatlar daşıyır. Əlyazmaların içərisində nadir dini mətnlər, ikonalar və dövrün mədəni həyatına işıq tutan sənədlər olduğu güman edilir. Bu kəşf, regionun zəngin tarixi və dini irsinə yeni bir baxış açısı gətirir.

Megisti Lavra Manastırının arxivlərində gizlənən bu xəzinə, alimlər üçün yeni araşdırma sahələri açacaq və regionun zəngin keçmişini daha dərindən anlamağa kömək edəcək. Tarixçilər və arxeoloqlar, bu əlyazmaların təhlilinin, indiyə qədər bilinməyən bir çox tarixi faktı üzə çıxaracağını və Bizans imperiyası haqqında biliklərimizi genişləndirəcəyini gözləyirlər.

Elm dünyasında sensasiya yaradan yeni bir kəşf elan edilib. Alimlər, insan ürəyi ilə eyni ritmdə döyünən, inanılmaz dərəcədə güclü bir enerji xətti aşkar ediblər. Bu sirli fenomen “Əjdaha Xətti” adlandırılır və xüsusiyyətləri ilə diqqət çəkir.

Sözcü qəzetinin verdiyi məlumata görə, bu enerji xətti təxminən 8 metr enindədir və özündə böyük bir güc ehtiva edir. Onun insan ürəyinin ritmi ilə sinxron şəkildə döyünməsi, alimləri heyrətləndirən əsas məqamlardan biridir. Bu kəşf, təbiətin hələ də tamamilə açılmamış sirlərini bir daha sübut edir.

“Əjdaha Xətti”nin ən maraqlı tərəfi isə onun insan orqanizminə göstərdiyi təsirdir. Tədqiqatlar göstərir ki, bu xəttin üzərində cəmi 15 dəqiqə dayanmaq, bir həftəlik tətilin verdiyi rahatlıq və yenilənmə hissini bəxş edir. Bu, fiziki və psixoloji yorğunluqdan əziyyət çəkənlər üçün inanılmaz bir xəbərdir.

Kəşfin arxasında duran elm adamları, bu enerji xəttinin necə işlədiyini və insan bədənində bu cür güclü bir effekti necə yaratdığını anlamaq üçün dərin araşdırmalar aparırlar. İlkin fərziyyələrə görə, xəttin yaydığı vibrasiyalar və ya enerji dalğaları, bədənin enerji mərkəzləri ilə rezonansa girərək müsbət dəyişikliklərə səbəb olur.

Bu kəşf, alternativ tibb və enerji sahəsində yeni perspektivlər açır. Əgər “Əjdaha Xətti”nin təsirləri daha geniş şəkildə sübut olunarsa, bu, gələcəkdə stresslə mübarizə, yorğunluğun aradan qaldırılması və ümumi sağlamlığın yaxşılaşdırılması üçün yeni metodların inkişafına yol aça bilər.

Sakit Okeanın minlərlə metr dərinliyində, elm adamlarını heyrətləndirən və sənaye üçün böyük əhəmiyyət kəsb edən möhtəşəm bir kəşf edilib. Dənizin dibində, adi patates ölçüsündə, lakin dəyəri ölçüyəgəlməz “polimetalik nodullar” tapılıb.

Bu nodullar, müasir texnologiya və yaşıl enerji keçidi üçün kritik əhəmiyyətə malik metallarla zəngindir. Onların tərkibində kobalt, nikel və mis kimi strateji minerallar mövcuddur ki, bunlar da elektrikli avtomobillərin batareyalarından tutmuş elektron cihazlara qədər geniş sahələrdə istifadə olunur.

Kəşf, dünya miqyasında xammal tədarükü və gələcək sənaye inkişafı üçün yeni perspektivlər açır. Bu nodulların miqdarı və tərkibi, dəniz dibinin hələ də tam öyrənilməmiş sirlərini bir daha göz önünə sərir.

Pasifik Okeanının dərinliklərindəki bu “gizli xəzinə”, həm elmi araşdırmalar, həm də kommersiya məqsədləri üçün böyük maraq doğurur. Lakin bu dərinliklərdən resursların çıxarılması, ekoloji risklər və texnoloji çətinliklər baxımından ciddi müzakirələrə səbəb olur.

Mütəxəssislər, bu cür dərin dəniz yataqlarının potensialını qiymətləndirərkən, dəniz ekosistemlərinə dəyə biləcək zərərləri minimuma endirmək üçün dayanıqlı yanaşmaların vacibliyini vurğulayırlar. Gələcəkdə bu nodulların necə istifadə olunacağı beynəlxalq hüquq və ekoloji standartlar çərçivəsində müəyyən ediləcək.

Federal Təhqiqatlar Bürosunun (FBI) keçmiş direktoru Ceyms Kominin sosial media paylaşımı ABŞ-ın sabiq prezidenti Donald Trampı hiddətləndirib. Komi, dəniz qabıqlarından düzülmüş “86 47” rəqəmlərini əks etdirən bir foto paylaşaraq siyasi dairələrdə böyük müzakirələrə səbəb olub.

Bu rəqəmlərin sirri qısa zamanda açılıb. “86” rəqəmi ABŞ tarixində prezidentlikdən kənarlaşdırılan 86-cı prezidenti (yəni Trampı) ifadə edir, “47” isə Trampın növbəti seçkilərdə ABŞ-ın 47-ci prezidenti ola bilməyəcəyinə işarədir. Bu, Trampın siyasi gələcəyinə dair sərt bir mesaj kimi qəbul edilib.

Ceyms Komi və Donald Tramp arasındakı gərgin münasibətlər ictimaiyyətə məlumdur. Tramp, 2017-ci ildə prezidentliyi dövründə Kominin FBI direktoru vəzifəsindən azad etmişdi. Bu hadisə, o dövrdə Rusiya ilə əlaqələr araşdırılması fonunda böyük qalmaqala səbəb olmuşdu.

Kominin bu simvolik paylaşımı Trampın qəzəbinə səbəb olub. Sabiq prezidentin sosial media platformalarında bu cür mesajlara kəskin reaksiya verməsi adət halını alıb. O, adətən bu cür tənqidlərə “cadugər ovu” və ya “siyasi düşmənlərin cəhdi” kimi cavab verir.

Sosial şəbəkələrdə geniş yayılan bu paylaşım, ABŞ-ın siyasi gündəmini yenidən qızışdırıb. Bir çox istifadəçi Kominin mesajını dəstəkləyərkən, digərləri bunu Trampa qarşı ədalətsiz bir hücum kimi qiymətləndirib. Bu hadisə, həm də keçmiş məmurların siyasi bəyanatlarının nə qədər təsirli ola biləcəyini göstərir.

Trampın 2024-cü ildə yenidən prezidentliyə namizəd olması gözlənilir. Kominin bu paylaşımı, seçki kampaniyası ərəfəsində siyasi rəqiblər arasında gərginliyi daha da artırır və Trampın keçmişi ilə bağlı müzakirələri yenidən gündəmə gətirir.