Category: Dünya

Avropa qitəsi ciddi demoqrafik çağırışla üz-üzədir. Aparılan təhlillər göstərir ki, qoca qitənin əhalisi yaxın gələcəkdə kəskin şəkildə azalacaq. Mütəxəssislərin proqnozlarına görə, Avropanın ümumi əhalisi 53 milyon nəfər azala bilər ki, bu da qitənin gələcəyi üçün ciddi narahatlıq doğurur.

Bu azalmanın əsas səbəbi Avropada illərdir müşahidə olunan yaşlanma problemidir. Doğum nisbətlərinin aşağı düşməsi və ömür uzunluğunun artması ilə əlaqədar olaraq, gənc əhalinin sayı azalarkən, yaşlı əhalinin nisbəti artır. Bu vəziyyət demoqrafik piramidanın tərs çevrilməsinə gətirib çıxarır.

Əhalinin yaşlanması və azalması işçi qüvvəsi çatışmazlığı, iqtisadi inkişafın ləngiməsi və sosial təminat sistemləri üzərində artan yük kimi bir sıra mənfi nəticələrə səbəb ola bilər. Pensiya fondları, səhiyyə xidmətləri və sosial yardım proqramları bu demoqrafik dəyişikliklərin təzyiqi altında qala bilər.

Məsələnin ciddiliyi Avropa ölkələrini bu vəziyyətlə mübarizə aparmaq üçün təcili tədbirlər görməyə vadar edir. Demoqrafik böhranın qarşısını almaq üçün doğum nisbətlərini artırmaq, miqrasiya siyasətini yenidən nəzərdən keçirmək və yaşlı əhalinin cəmiyyətə inteqrasiyasını təmin etmək kimi strategiyalar müzakirə olunur.

Bu proqnozlar Avropanın gələcək sosial-iqtisadi strukturu haqqında əsaslı düşüncələrə yol açır. Qitənin liderləri və siyasətçiləri bu böyük demoqrafik dəyişikliyin uzunmüddətli təsirlərini azaltmaq üçün strateji planlar hazırlamalıdırlar.

Almaniyanın Bannewitz şəhərində adi bir bələdiyyə işçisinin çəmən biçərkən təsadüfən aşkar etdiyi qızıl külçələri ölkə gündəmini zəbt edib. Təxminən 40 min avro dəyərində olduğu bildirilən bu tapıntı, yerli sakinlər arasında böyük marağa səbəb olub.

Sözügedən hadisə, işçinin rutin çəmən biçmə işləri zamanı baş verib. O, torpağın içində gizlənmiş bir neçə qızıl külçəsi ilə qarşılaşıb. Dərhal səlahiyyətli orqanlara məlumat verildikdən sonra tapıntının dəyəri və mənşəyi araşdırılmağa başlanılıb.

Almaniya qanunvericiliyinə əsasən, tapılan əşyaların sahibinin müəyyən edilməsi üçün müəyyən bir müddət təyin olunur. Bu müddət ərzində qızıl külçələrinin sahibinə dair heç bir iddia irəli sürülməyib.

Nəticədə, qanuni iddia etmə müddətinin başa çatması ilə, təxminən 40 min avro (mənbəyə görə 2 milyon 112 min türk lirəsi) dəyərində olan bu qızıl külçələri yerli qurumlara təhvil veriləcək. Bu qərar, Almaniya qanunvericiliyinə uyğun olaraq qəbul edilib.

Bu hadisə, təsadüfi tapıntıların necə böyük dəyər kəsb edə biləcəyini bir daha göstərir. Eyni zamanda, Almaniyada tapılan əşyaların hüquqi tənzimlənməsinin nə qədər dəqiq olduğunu da ortaya qoyur.

Almaniya Federal Şəbəkə Agentliyi, ölkə vətəndaşlarını yeni və təhlükəli bir telefon fırıldaqçılığı üsuluna qarşı xəbərdar edib. Agentlik, icazəsiz reklam zənglərində istifadə olunan bu üsulun ciddi maliyyə problemlərinə səbəb ola biləcəyini bildirir.

Verilən məlumata görə, fırıldaqçılar insanlara zəng edərək müxtəlif suallar verirlər. Əsas məqsəd, zəng edən şəxsin “bəli” sözünü səs yazısı vasitəsilə qeydə almaqdır. Bu səs yazısı daha sonra saxta müqavilələrin təsdiqlənməsi üçün istifadə edilir.

Agentlik xüsusilə vurğulayır ki, naməlum nömrələrdən gələn zənglərə cavab verərkən son dərəcə ehtiyatlı olmaq lazımdır. Xüsusilə reklam və ya sorğu xarakterli zənglərdə “bəli” kimi təsdiqedici sözlərdən qəti şəkildə çəkinmək tövsiyə olunur.

Bu üsulla, heç bir xidmətə abunə olmamış və ya müqavilə imzalamamış şəxslərin adından saxta müqavilələr yaradıla bilir. Bu isə vətəndaşlar üçün gözlənilməz borclar və hüquqi problemlər deməkdir.

Federal Şəbəkə Agentliyi, əgər belə bir zənglə qarşılaşsanız, dərhal telefonu bağlamağı və heç bir təsdiqedici cavab verməməyi məsləhət görür. Həmçinin, şübhəli nömrələri bloklamaq və aidiyyəti orqanlara məlumat vermək də vacibdir.

Vətəndaşların şəxsi məlumatlarını qorumaq və fırıldaqçılığın qurbanı olmamaq üçün diqqətli olmaları, naməlum zənglərə qarşı ayıq davranmaları önəmlidir. Unutmayın ki, “bəli” sözü sizin üçün tələyə çevrilə bilər.

Pakistanlı vasitəçilərin İranın Çərşənbə günü keçirilməsi planlaşdırılan danışıqlara qatılacağı ilə bağlı bəyanatı regionda böyük əks-səda doğurub. Bu açıqlama, atəşkəsin sona çatmasına cəmi iki gün qalmış verilib və diplomatik dairələrdə gözlənti yaratmışdı.

Pakistan tərəfi, indiyədək bu məsələdə səssiz qalan İranın danışıqlar masasına oturacağını iddia etmişdi. Bu, gərginliyin azaldılması və potensial sülh prosesi üçün ümidverici bir addım kimi qiymətləndirilirdi.

Lakin İran İslam Respublikası bu bəyanata qəti və sürətli şəkildə reaksiya verib. Tehran, Pakistan tərəfindən irəli sürülən iddiaları dərhal təkzib edərək, danışıqlarda iştirak edəcəyi barədə məlumatların həqiqəti əks etdirmədiyini bildirib.

İranın bu ani təkzibi, bölgədəki diplomatik səylərin mürəkkəbliyini bir daha ortaya qoyub. Atəşkəsin bitməsinə az qalmış bu cür ziddiyyətli açıqlamalar, gələcək danışıqların taleyi ilə bağlı suallar doğurur.

Bu vəziyyət, Pakistanın arabuluculuq səylərinin necə davam edəcəyi və regionda sabitliyin təmin edilməsi üçün atılacaq növbəti addımların nə olacağı barədə qeyri-müəyyənlik yaradır. Beynəlxalq ictimaiyyət tərəflər arasında gərginliyin azaldılması üçün çağırışlarını davam etdirir.

ABŞ və İran arasındakı gərginliyin beynəlxalq ictimaiyyətdə yaxından izlənildiyi bir dövrdə, İrana silah tədarük etdiyi iddia edilən bir İranlı qadın Los-Ancelesdə saxlanılıb.

Məlumatlara görə, adı açıqlanmayan qadın Türkiyəyə qaçmağa hazırlaşarkən Federal Təhqiqat Bürosu (FİBİ) tərəfindən yaxalanıb. Bu həbs, regionda davam edən siyasi və hərbi gərginliyin fonunda baş verib.

FİBİ əməkdaşları tərəfindən həyata keçirilən əməliyyat nəticəsində qadının İrana qeyri-qanuni silah göndərmə ittihamları ilə üzləşdiyi bildirilir. Onun Los-Ancelesdən Türkiyəyə uçuş üçün hazırlıq gördüyü zaman tutulduğu qeyd olunur.

Bu hadisə, ABŞ-ın İranın nüvə proqramı və regional fəaliyyətləri ilə bağlı narahatlıqlarının artdığı bir vaxta təsadüf edir. Qaçaqmalçılıq ittihamları ilə bağlı araşdırmalar davam edir və beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən diqqətlə izlənilir.

Bahar aylarının gəlişi ilə bazarlarda təzə meyvə və tərəvəzlərin sayı artır. Lakin bəzi məhsullar qiymətləri ilə adi istehlakçıları heyrətləndirir. Bu mövsüm də xüsusi yetişdirmə üsulları ilə əldə edilən bir meyvə, inanılmaz qiyməti ilə gündəmə gəlib.

Söhbət bir ədədi 28 min Türk Lirəsinə (TL) satılan, xüsusi qayğı ilə yetişdirilən bir meyvədən gedir. Bu məhsul, adi kənd təsərrüfatı metodlarından fərqli olaraq, hər gün “masaj” edilərək böyüdülür. Bu qeyri-adi üsul, meyvənin dadını, görünüşünü və keyfiyyətini maksimum dərəcədə artırmağa xidmət edir.

Meyvəyə tətbiq olunan bu incə “masaj” prosesi, onun qabığının daha hamar olmasını, şəkər tərkibinin bərabər paylanmasını və ümumi estetik görünüşünün mükəmməlliyini təmin edir. Bu cür xüsusi qayğı, məhsulun yetişdirilməsi üçün sərf olunan əməyin və vaxtın göstəricisidir.

28 min TL-lik qiymət, bu meyvəni adi bir qida məhsulundan daha çox, bir lüks və status simvoluna çevirir. Bu cür məhsullar adətən yüksək gəlirli şəxslər, elit restoranlar və ya xüsusi tədbirlər üçün nəzərdə tutulur.

Kənd təsərrüfatında innovativ və əmək tutumlu üsulların tətbiqi, məhsulun dəyərini əhəmiyyətli dərəcədə artırır. Bu nümunə, keyfiyyətə və xüsusi yetişdirmə metodlarına yatırımın necə böyük gəlirlər gətirə biləcəyini nümayiş etdirir.

Bazar iqtisadiyyatında, nadir, yüksək keyfiyyətli və xüsusi qayğı ilə yetişdirilən məhsullar üçün hər zaman bir seqment mövcuddur. Bu meyvə də həmin seqmentin ən parlaq nümunələrindən biridir, istehlakçılara yalnız dad deyil, həm də unikal bir təcrübə təklif edir.

Bolqarıstan son beş ildə səkkizinci dəfə ümumi seçkilərə gedərək, Avropa İttifaqı daxilində siyasi qeyri-sabitliyin dərinləşdiyini bir daha nümayiş etdirdi. Bu tez-tez keçirilən seçkilər ölkənin demokratik proseslərinə olan inamın azalmasına işarə edir.

Seçkilərin nəticələrinə görə, keçmiş prezident Rumen Radevin qurduğu koalisiya səslərin 45 faizini toplayaraq birinci yeri tutub. Bu nəticə, ölkənin gələcək siyasi istiqamətini müəyyən edəcək yeni hökumətin formalaşdırılması üçün əsas baza olacaq.

Lakin bu seçkilərdə ən diqqətçəkən məqam seçici fəallığının olduqca aşağı səviyyədə, cəmi 34 faizdə qalmasıdır. Bu, Bolqarıstanın müasir tarixində ən aşağı seçici fəallıq göstəricilərindən biridir və vətəndaşların siyasi proseslərə marağının kəskin şəkildə azaldığını göstərir.

Vətəndaşların bu cür passivliyi, siyasi elitanın legitimliyi və qəbul etdiyi qərarların xalq tərəfindən dəstəklənməsi ilə bağlı ciddi suallar doğurur. Dəfələrlə təkrarlanan seçkilər və aşağı fəallıq, uzunmüddətli hökumətlərin qurulmasını çətinləşdirir və islahatların həyata keçirilməsinə mane olur.

Yeni hökuməti quracaq koalisiya, ölkənin üzləşdiyi iqtisadi çətinliklər, korrupsiya problemləri və Avropa İttifaqı ilə münasibətlər kimi bir sıra mühüm məsələlərlə mübarizə aparmalı olacaq. Eyni zamanda, seçicilərin siyasi proseslərə inamını bərpa etmək də əsas prioritetlərdən biri olmalıdır.

Cənubi Livanda İsrail əsgəri tərəfindən Həzrəti İsanın heykəlinin təhqir edilməsi görüntüləri dünya ictimaiyyətində böyük rezonans doğurub. Sosial mediada sürətlə yayılan bu görüntülər qlobal səviyyədə kəskin qınaqla qarşılanıb, dini dəyərlərə hörmətsizlik kimi qiymətləndirilib.

Hadisənin ardınca İsrail ordusu rəsmi açıqlama yayaraq, sözügedən əsgərin hərəkətlərinə görə üzr istəyib. Ordu nümayəndələri bildiriblər ki, məsələ ilə bağlı dərhal araşdırma başlanılıb və günahkar əsgər cəzalandırılacaq.

Lakin bu, İsrail ordusunun dini müqəddəslərə qarşı ilk hücumu deyil. Keçmişdə də məscidlərə, kilsələrə və hətta sinaqoqlara qarşı oxşar hərəkətlər qeydə alınıb ki, bu da beynəlxalq hüquq və insan haqları təşkilatları tərəfindən dəfələrlə tənqid olunub.

Dini ibadət yerlərinin və simvollarının toxunulmazlığı beynəlxalq konvensiyalarla qorunur. Bu cür hərəkətlər təkcə müəyyən bir dinə mənsub insanları deyil, bütün bəşəriyyətin mənəvi dəyərlərini hədəf alır və regionda gərginliyi daha da artırır.

Rusiyada borclu vətəndaşlara tətbiq edilən ölkədən çıxış qadağaları rekord həddə çatıb. Rəsmi məlumatlara görə, hazırda 8,9 milyon rusiyalı borcuna görə xaricə səyahət edə bilmir.

Bu rəqəm əvvəlki dövrlə müqayisədə əhəmiyyətli dərəcədə artıb və ölkə daxilindəki iqtisadi vəziyyətin bir göstəricisi kimi qəbul edilir. Borclulara tətbiq edilən bu məhdudiyyətlər, xüsusilə 2023-cü ildə qəbul edilən yeni tənzimləmələrdən sonra daha da sərtləşdirilib.

Qadağaların əsas səbəbi ödənilməmiş borclardır və bu məhdudiyyətlər borc tamamilə ödənilənə qədər qüvvədə qalır. Sistemdəki yığılmış işlər səbəbindən ümumi sayda 41,5 faiz artım müşahidə olunub ki, bu da vəziyyətin ciddiliyini göstərir.

Bu cür səyahət qadağaları, vətəndaşların şəxsi azadlıqlarını məhdudlaşdırmaqla yanaşı, həm də onların işgüzar və turistik səfərlərinə mane olur. Bu, xüsusilə beynəlxalq əlaqələri olan şəxslər üçün ciddi problemlər yaradır.

Mütəxəssislər, borclu sayı artdıqca bu cür məhdudiyyətlərin daha da genişlənə biləcəyini proqnozlaşdırırlar. Rusiyada borcluların sayının bu səviyyəyə çatması, həm fərdi, həm də makroiqtisadi səviyyədə müəyyən çətinliklərin mövcudluğuna işarə edir.

Bir ev sahibi bağını təmizləyərkən torpağın altında dəhşətli bir tapıntı ilə qarşılaşıb. Qadın, qazıntı işləri zamanı bir-birinin ardınca tam 17 ədəd porselen kukla aşkar edib. Bu qeyri-adi hadisə, tapıntıların fotoları ilə birlikdə sosial mediada sürətlə yayılaraq böyük marağa səbəb olub.

Hadisənin detalları hələ tam bəlli olmasa da, kuklaların müxtəlif ölçülərdə və vəziyyətdə olması diqqət çəkib. Bəzi kuklaların köhnə və zədələnmiş, digərlərinin isə nisbətən daha yaxşı vəziyyətdə olduğu müşahidə edilib. Tapıntı, ev sahibini dərin düşüncələrə sövq edib və ətrafdakı insanları təəccübləndirib.

Sosial media istifadəçiləri bu sirli hadisəyə fərqli reaksiyalar veriblər. Bəziləri bunun bir növ sənət layihəsi və ya köhnə bir adət ola biləcəyini irəli sürsə də, əksəriyyət kuklaların kim tərəfindən və hansı məqsədlə bağçaya basdırıldığı sualına cavab axtarır. Bu cür tapıntılar adətən müəyyən bir hekayəni və ya keçmişi ehtiva edir.

Mütəxəssislər hadisə ilə bağlı hər hansı bir açıqlama verməyiblər. Lakin bu cür sirli tapıntılar tez-tez folklor, mistik inanclar və ya hətta cinayət işləri ilə əlaqələndirilə bilər. Kuklaların dərinliyə basdırılması və sayının çoxluğu, hadisəyə daha da sirr qatır.

Ev sahibi və yerli sakinlər, bu qəribə tapıntının arxasındakı həqiqəti öyrənmək üçün səbirsizliklə gözləyirlər. Kuklaların tarixi və onların bağçaya necə gəlib çıxdığı ilə bağlı araşdırmaların aparılması gözlənilir. Bu hadisə, kiçik bir bağçada gizlənən böyük bir sirrin açılmasına səbəb ola bilər.