Category: Cəmiyyət

Son günlər Bakı şəhərində 100 min binanın söküləcəyi ilə bağlı yayılan xəbərlər ictimaiyyətdə geniş müzakirələrə səbəb olmuşdu. Lakin bu iddialar Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsi tərəfindən rəsmən təkzib edilib.

Komitədən verilən məlumata görə, Bakı şəhərinin Baş planında belə bir kütləvi söküntü planı nəzərdə tutulmayıb. Bildirilib ki, paytaxtın inkişafı və yenidənqurması ilə bağlı bütün layihələr müvafiq dövlət qurumları tərəfindən şəffaf şəkildə ictimaiyyətə təqdim edilir.

Vurğulanıb ki, Bakının Baş planı şəhərin uzunmüddətli inkişaf strategiyasını əks etdirir və bu plan çərçivəsində mövcud binaların kütləvi söküntüsü kimi bir tədbir yoxdur. Plan, əksinə, şəhərsalma prinsiplərinə uyğun olaraq mövcud tikililərin dayanıqlı şəkildə istismarı və modernləşdirilməsini hədəfləyir.

Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsi vətəndaşları yalnız rəsmi mənbələrdən yayılan məlumatlara etibar etməyə çağırıb. Əsassız xəbərlərin şəhər əhalisi arasında çaşqınlıq yaratdığı qeyd edilib və bu cür yalan məlumatlara inanmamaq tövsiyə olunub.

Bu təkzib, paytaxtın gələcək inkişafı ilə bağlı yaranan suallara aydınlıq gətirərək, şəhər sakinlərinin narahatlığını aradan qaldırmağa xidmət edir. Bakının urbanizasiya prosesləri beynəlxalq standartlara və milli maraqlara uyğun şəkildə həyata keçirilir.

2026-cı ilin ilk rübündə Azərbaycanın pərakəndə ticarət şəbəkəsində istehlakçılara ümumilikdə 15 milyard 927 milyon manatlıq mal satılıb. Bu göstərici əvvəlki ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə real ifadədə 3,6 faiz artım deməkdir ki, bu da ölkə iqtisadiyyatında istehlakın dinamik inkişafını əks etdirir.

Satılan məhsulların dəyərinin 8 milyard 794 milyon manatı, yəni ümumi dövriyyənin 55,2 faizi ərzaq məhsulları, içkilər və tütün məhsullarının payına düşüb. Qalan 7 milyard 133 milyon manatlıq hissə isə qeyri-ərzaq məhsullarının satışından formalaşıb ki, bu da ümumi dövriyyənin 44,8 faizini təşkil edir.

Bu rəqəmlər Azərbaycan əhalisinin istehlak xərclərində əsas ehtiyac mallarının üstünlük təşkil etdiyini bir daha sübut edir. Vətəndaşlar büdcələrinin yarıdan çoxunu gündəlik qida tələbatlarını ödəməyə sərf edirlər ki, bu da yaşayış standartları və istehlak vərdişləri haqqında mühüm məlumat verir.

Hesabat dövründə hər ölkə sakini orta hesabla ayda 156,4 manatlıq pərakəndə ticarət şəbəkəsindən mal alıb. Bu göstərici əhalinin alıcılıq qabiliyyətinin və ümumi istehlak səviyyəsinin bir ölçüsü kimi çıxış edir.

Göründüyü kimi, Azərbaycan istehlakçıları üçün ərzaq, içki və tütün məhsulları xərclərin əsas hissəsini təşkil edir. Bu tendensiya həm istehsalçılar, həm də pərakəndə satıcılar üçün bazarda hansı sektorların daha aktiv olduğunu göstərir və gələcək investisiya qərarları üçün əsas rol oynayır.

Azərbaycanda aprel ayının pensiyalarının ödəniş tarixi açıqlanıb. Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin məlumatına görə, bütün pensiyalar aprelin 21-də tam şəkildə ödəniləcək. Bu xəbər minlərlə pensiyaçının diqqət mərkəzindədir.

Nazirlikdən verilən rəsmi açıqlamada bildirilir ki, müvafiq ödənişlərin vaxtında və fasiləsiz təmin edilməsi üçün bütün lazımi tədbirlər görülüb. Bu, ölkə əhalisinin sosial müdafiəsinin vacib bir hissəsidir.

Qeyd edək ki, pensiyaların hər ayın müəyyən edilmiş tarixlərində ödənilməsi ənənəvi haldır. Lakin bayram günləri və ya digər xüsusi hallar nəzərə alınaraq bəzən ödəniş tarixlərində cüzi dəyişikliklər ola bilər. Bu dəfə isə ödənişlər planlaşdırıldığı kimi həyata keçiriləcək.

Pensiyaçılar, bank kartları vasitəsilə və ya poçt şöbələrindən aprel ayının pensiya vəsaitlərini rahatlıqla əldə edə biləcəklər. Nazirlik vətəndaşlara hər hansı sual və ya problem yaranarsa, müvafiq qurumlarla əlaqə saxlamağı tövsiyə edir.

Bu ödənişlər, ölkə iqtisadiyyatında sabitliyin və sosial rifahın davamlılığının təminatçılarından biridir. Hökumət pensiyaçıların həyat şəraitinin yaxşılaşdırılmasına xüsusi diqqət yetirir.

Beləliklə, aprel ayının pensiyalarını gözləyən bütün vətəndaşlar üçün sevindirici xəbər budur ki, ödənişlər vaxtında, aprelin 21-də tamamlanacaq.

Son 35 il ərzində Bakı və Abşeron yarımadasında müşahidə olunan demoqrafik sıçrayış paytaxtın simasını köklü şəkildə dəyişib. Bu müddət ərzində əhalinin sürətli artımı şəhərin urbanizasiya proseslərinə ciddi təsir göstərmiş, sosial və iqtisadi mənzərəsini yenidən formalaşdırmışdır.

Rəsmi rəqəmlərə görə, hazırda Azərbaycan əhalisinin demək olar ki, hər iki nəfərindən biri Bakıda yaşayır. Bu, paytaxtın ölkənin demoqrafik mərkəzi olduğunu bir daha təsdiqləyir və regionlardan Bakıya olan miqrasiyanın miqyasını açıq şəkildə nümayiş etdirir.

Əhalinin bu cür kəskin artmasının əsas səbəbləri arasında iqtisadi imkanların cəmləşməsi, iş yerlərinin bolluğu, təhsil və səhiyyə xidmətlərinin daha yüksək keyfiyyəti kimi faktorlar göstərilir. Regionlarda inkişafın qeyri-bərabərliyi də insanları daha yaxşı həyat şəraiti axtarışında paytaxta üz tutmağa sövq edir.

Demoqrafik sıçrayış Bakı şəhərinin infrastrukturuna böyük təzyiq göstərmişdir. Nəqliyyat sisteminin yüklənməsi, mənzil təminatı problemləri, su və enerji təchizatında yaranan çətinliklər bu sürətli inkişafın yan təsirləri olaraq qarşıya çıxır. Şəhərsalma və abadlıq işləri də yeni reallıqlara uyğunlaşmaq məcburiyyətində qalır.

Bu vəziyyət, həmçinin, Bakının sosial-mədəni mühitinə də təsir edir. Müxtəlif bölgələrdən gələn insanların inteqrasiyası, şəhər mədəniyyətinin dəyişməsi və yeni sosial dinamikaların yaranması müşahidə olunur. Paytaxt, həqiqətən də, böyük bir “əriyən qazan” rolunu oynayır.

Bakının gələcək inkişaf strategiyaları bu demoqrafik tendensiyaları nəzərə almalı, balanslı regional inkişafı təşviq etməli və paytaxtın dayanıqlı böyüməsini təmin etməlidir. Əks halda, urbanizasiyanın yaratdığı problemlər daha da dərinləşə bilər.

Sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülər Azərbaycanın kənd təsərrüfatı sektorundakı ciddi problemləri bir daha gündəmə gətirib. Videoda satıcının anbar dolusu cücərmiş soğanları pulsuz payladığı əks olunub. Bu hadisə, Bakı bazarlarında soğanın yüksək qiymətlərlə satıldığı bir vaxtda, kəndlərdə məhsulun israf edilməsi paradoksunu ortaya qoyur.

Cücərmiş soğanların pulsuz paylanması, məhsulun pərakəndə satış üçün yararsız hala düşdüyünü göstərir. Bu, fermerlərin əməyinin və sərmayəsinin boşa getməsi deməkdir. Mütəxəssislər hesab edir ki, bu cür hallar, məhsul yığımından sonra düzgün saxlanma şəraitinin olmaması və ya bazara çıxışda yaranan çətinliklərlə əlaqədardır.

Bakıdakı istehlakçılar üçün soğan qiymətlərinin yüksək olması, kəndlərdəki bu israfçılıq fonunda daha da qəbuledilməz görünür. Tədarük zəncirindəki qüsurlar, nəqliyyat xərcləri, vasitəçilərin sayı və saxlanma problemləri qiymət fərqinin əsas səbəbləri kimi göstərilir. Bu vəziyyət, həm fermerləri zərərə salır, həm də şəhər əhalisinin büdcəsinə mənfi təsir göstərir.

Məhsulun kəndlərdə pulsuz paylanması və ya atılması, bir tərəfdən istehsalçının itkisinə səbəb olur, digər tərəfdən isə şəhər sakinlərinin ehtiyac duyduğu məhsula yüksək qiymət ödəməsinə gətirib çıxarır. Bu, ölkədə qida təhlükəsizliyi və resursların səmərəli istifadəsi mövzusunda ciddi suallar doğurur.

Problemin həlli üçün kompleks yanaşma tələb olunur. Kənd təsərrüfatı məhsullarının saxlanma şəraitinin yaxşılaşdırılması, logistika və tədarük zəncirinin optimallaşdırılması vacibdir. Həmçinin, fermerlərə bazara birbaşa çıxış imkanlarının yaradılması və vasitəçilərin rolunun tənzimlənməsi qiymət stabilliyinə nail olmaqda əhəmiyyətli ola bilər.

Bu hadisə, sadəcə soğanla bağlı deyil, bütövlükdə Azərbaycanın kənd təsərrüfatı məhsullarının idarə edilməsindəki zəiflikləri əks etdirir. Effektiv idarəetmə və dövlət dəstəyi olmadan, bu cür israfçılıqlar davam edəcək və həm istehsalçılar, həm də istehlakçılar zərər çəkməyə davam edəcəklər.

Türkiyənin gözəl şəhəri Antalyada 5-ci Antalya Diplomatiya Forumunun (ADF) təntənəli açılış mərasimi keçirilir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva bu mötəbər beynəlxalq tədbirdə iştirak edirlər.

Hər il keçirilən Antalya Diplomatiya Forumu, regional və qlobal məsələlərin müzakirə edildiyi, diplomatik əlaqələrin gücləndirildiyi və beynəlxalq əməkdaşlığın inkişaf etdirildiyi önəmli platformadır. Forum dünya liderlərini, diplomatları, siyasətçiləri, akademik dairələrin nümayəndələrini və beynəlxalq təşkilatların rəhbərlərini bir araya gətirir.

Prezident İlham Əliyevin və birinci xanımın forumdakı iştirakı Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlərdəki fəal rolunun və Türkiyə ilə strateji müttəfiqliyinin daha bir göstəricisidir. Bu cür yüksək səviyyəli tədbirlər ölkəmizin xarici siyasət prioritetlərini beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırmaq üçün mühüm imkanlar yaradır.

Forum çərçivəsində dövlət və hökumət başçıları, nazirlər, diplomatlar, akademik dairələrin nümayəndələri və beynəlxalq təşkilatların rəhbərləri cari qlobal çağırışları, sülh və təhlükəsizlik məsələlərini, iqtisadi əməkdaşlığı və humanitar məsələləri müzakirə edəcəklər. Müzakirələrin əsas məqsədi beynəlxalq sülh və sabitliyin təmin edilməsi yollarını tapmaqdır.

Azərbaycan nümayəndə heyətinin forumda iştirakı, həmçinin regionda və dünyada baş verən proseslərə dair Bakının mövqeyini ifadə etmək, ikitərəfli və çoxtərəfli əlaqələri daha da inkişaf etdirmək baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir.

Ailə başçısını itirməyə görə aylıq pensiya və ya müavinət alan ailələrin əyani təhsil alan övladları üçün vacib bir tələb ləğv edilib. Artıq həmin tələbələrə sosial ödənişlərin davam etməsi üçün təhsil müəssisəsindən arayış təqdim etməyə ehtiyac qalmayacaq.

Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi tərəfindən edilən bu dəyişiklik, sosial xidmətlərin sadələşdirilməsi və vətəndaşlara göstərilən xidmətlərin əlçatanlığının artırılması məqsədi daşıyır. Bu qərar ailə başçısını itirmiş və təhsilini davam etdirən gənclərin həyatını asanlaşdıracaq.

Əvvəlki qaydalara əsasən, bu kateqoriyadan olan tələbələr hər il yanvar və iyul aylarında təhsil aldıqları müəssisədən arayış alaraq Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin müvafiq qurumlarına təqdim etməli idilər. Bu arayış onların əyani təhsil almasını təsdiqləyirdi.

Yeni qaydalara görə, tələbələrin təhsil statusu haqqında məlumatlar Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi ilə Elm və Təhsil Nazirliyi arasında elektron məlumat mübadiləsi vasitəsilə əldə olunacaq. Bu, vətəndaşların vaxt itkisinin qarşısını alacaq və bürokratik əngəlləri aradan qaldıracaq.

Nəticədə, ailə başçısını itirməyə görə aylıq pensiya və ya müavinət alan ailənin əyani təhsil alan övladlarına bu sosial ödənişlər onların 23 yaşı tamam olanadək avtomatik şəkildə davam etdiriləcək. Bu, tələbələrin təhsilə fokuslanmasına imkan yaradacaq.

Bu addım, dövlətin sosial müdafiə sisteminin rəqəmsallaşdırılması və vətəndaş məmnuniyyətinin artırılması istiqamətində atdığı növbəti mühüm addımdır. Hökumət sosial ödənişlərin təyinatı və ödənişi proseslərini daim təkmilləşdirir.

2026-cı ilin may ayı üçün qeyri-iş günlərinin təqvimi açıqlanıb. Bu xəbər, ölkə vətəndaşları tərəfindən böyük maraqla qarşılanır, çünki may ayı adətən bir sıra rəsmi bayramlar və həftəsonları ilə zəngin olur.

Əldə olunan məlumata görə, 2026-cı ilin may ayında Azərbaycan əhalisini həm ənənəvi həftəsonları, həm də rəsmi dövlət bayramları ilə əlaqədar bir neçə qeyri-iş günü gözləyir. Bu, işçilər üçün istirahət və şəxsi işlərini tənzimləmək üçün əlavə imkanlar yaradır.

Təqvimə əsasən, may ayının qeyri-iş günləri ardıcıl istirahət günləri ilə birləşərək uzunmüddətli fasilələr yarada bilər. Bu, vətəndaşların istirahət planlarını qurmasında mühüm rol oynayır.

Bundan əlavə, ay ərzində düşən şənbə və bazar günləri də qeyri-iş günləri hesab edilir. Rəsmi bayramların həftəsonuna düşməsi halında, Əmək Məcəlləsinə uyğun olaraq, növbəti iş günü qeyri-iş günü elan edilə bilər ki, bu da ümumi istirahət günlərinin sayını artırır.

Qeyri-iş günlərinin erkən açıqlanması, vətəndaşlara səyahət planları qurmaq, ailəvi tədbirlər təşkil etmək və ya sadəcə evdə dincəlmək üçün daha çox vaxt verir. Bu cür məlumatlar həm də müəssisələr üçün iş qrafiklərini tənzimləmək baxımından əhəmiyyətlidir.

Hökumətin müvafiq qurumları tərəfindən təqdim olunan bu təqvim, iş və istirahət balansının təmin edilməsinə yönəlmiş dövlət siyasətinin bir hissəsidir. Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsinə əsasən, bu cür bayram günləri işçilər üçün ödənişli qeyri-iş günləri sayılır.

Azərbaycan Respublikasının şəhər və rayonlarında 19-25 aprel tarixləri arasında “İmmunlaşdırma Həftəsi” keçiriləcək. Bu əhəmiyyətli tədbir ölkə əhalisinin sağlamlığının qorunması və yoluxucu xəstəliklərin qarşısının alınması məqsədi daşıyır. Tribuna.az-ın məlumatına görə, Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən təşkil olunan bu kampaniya nazir Teymur Musayevin rəhbərliyi ilə həyata keçiriləcək.

“İmmunlaşdırma Həftəsi” çərçivəsində əsas diqqət müxtəlif yaş qruplarına aid şəxslərin, xüsusilə də uşaqların rutin peyvəndlərinin tamamlanmasına yönəldiləcək. Bu kampaniya, peyvəndlərin infeksiyalara qarşı ən effektiv müdafiə vasitəsi olduğunu bir daha xatırlatmaq və cəmiyyətdə peyvəndlənmə mədəniyyətini gücləndirmək üçün bir fürsətdir.

Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən aparılan bu təşəbbüs, ölkənin hər yerində peyvənd xidmətlərinin əlçatanlığını təmin etməklə yanaşı, əhalinin maarifləndirilməsinə də böyük əhəmiyyət verir. Nazirlik, peyvəndlənmənin fərdi və ictimai sağlamlıq üçün vacibliyini vurğulayır və vətəndaşları bu prosesdə aktiv iştiraka çağırır.

Peyvəndlər, qızılca, poliomielit, difteriya, göy öskürək və tetanus kimi bir çox təhlükəli xəstəliklərin yayılmasının qarşısını almaqda mühüm rol oynayır. “İmmunlaşdırma Həftəsi” bu xəstəliklərə qarşı kollektiv immunitetin gücləndirilməsinə xidmət edəcək.

Vətəndaşlar, özlərinin və övladlarının peyvənd təqvimlərini yoxlamaq və lazım gələrsə, yerli səhiyyə müəssisələrinə müraciət edərək peyvəndlənmə prosesinə qoşulmaq üçün “İmmunlaşdırma Həftəsi”ndən faydalana bilərlər. Bu, sağlam gələcəyə atılan mühüm bir addımdır.

Azərbaycanda son illərdə uşaq doğumu səviyyəsində kəskin azalma müşahidə olunur. Əvvəllər il ərzində təxminən 180 min uşaq doğulduğu halda, hazırda bu rəqəm 60 minə enib ki, bu da üç dəfəyə yaxın azalma deməkdir. Bu statistik göstərici ölkənin demoqrafik gələcəyi ilə bağlı ciddi narahatlıqlar doğurur.

Tanınmış ictimai xadim Fazil Mustafa bu vəziyyətlə bağlı sərt açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda insanların uşaq sahibi olmaq istəməməsinin əsas səbəbi ev və iş problemləridir. Mustafa vurğulayıb ki, gənc ailələr üçün yaşayış yeri əldə etmək və sabit gəlirli iş tapmaq getdikcə çətinləşir.

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, iqtisadi qeyri-sabitlik və sosial təminatın zəifliyi gənc cütlükləri ailə qurmaqdan və ya övlad sahibi olmaqdan çəkindirir. Evsizlik və işsizlik gələcəyə inamı azaldır, bu da birbaşa olaraq doğum səviyyəsinə təsir edir. Ailələr uşağa layiqli təhsil və həyat şəraiti təmin edə bilməyəcəklərindən narahatdırlar.

Bu demoqrafik tendensiya uzunmüddətli perspektivdə ölkə iqtisadiyyatına və sosial strukturuna mənfi təsir göstərə bilər. Əmək qabiliyyətli əhalinin azalması, yaşlanan cəmiyyət və pensiya sistemində yaranacaq problemlər gələcək üçün ciddi çağırışlar yaradır.

Vəziyyətin ciddiliyi hökumətdən bu problemlərin həlli istiqamətində kompleks tədbirlər görməyi tələb edir. Gənc ailələr üçün münasib qiymətə mənzil proqramlarının genişləndirilməsi, iş yerlərinin yaradılması və sosial dəstək mexanizmlərinin gücləndirilməsi prioritet olmalıdır.

Yalnız bu cür hərtərəfli yanaşma ilə Azərbaycanda doğum səviyyəsinin azalmasının qarşısını almaq və cəmiyyətin sağlam demoqrafik inkişafını təmin etmək mümkün olar. Əks halda, sosial və iqtisadi problemlər daha da dərinləşə bilər.