ABŞ-ın strateji Hörmüz boğazını blokadaya alması dünya gündəmini silkələyib. Məlumatlara görə, ABŞ donanmasının boğazda nəqliyyatı dayandırmasından sonra ilk 24 saat ərzində bir dənə də olsun gəmi keçməyib. Bu addım beynəlxalq dəniz ticarətində ciddi narahatlıqlar yaradıb və qlobal enerji bazarları üçün potensial təhdid kimi qiymətləndirilir.
Hörmüz boğazı, Fars körfəzini Oman körfəzi və Ərəb dənizi ilə birləşdirən dünyanın ən mühüm neft tranziti keçididir. Qlobal neft təchizatının təxminən üçdə biri bu boğazdan keçir. Boğazın blokadaya alınması neft daşımalarını iflic edərək, dünya iqtisadiyyatına ciddi zərbə vura bilər.
ABŞ-ın bu qərarının arxasında Yaxın Şərqdə artan gərginliklər, xüsusilə də İranla münasibətlərdəki kəskinləşmənin dayandığı ehtimal edilir. Vaşinqtonun bu cür radikal addımı regionda uzun müddətdir davam edən geosiyasi mübarizənin yeni və təhlükəli mərhələyə qədəm qoyduğunu göstərir.
Nəqliyyatın tamamilə dayanması neft qiymətlərində kəskin artıma səbəb ola bilər. Dünya bazarlarında xam neftin qiyməti artıq bu xəbərlərin fonunda dalğalanmağa başlayıb. Enerji təchizat zəncirində yaranan bu fasilə, bir çox ölkənin iqtisadi sabitliyinə birbaşa təsir edəcək.
Bu, Hörmüz boğazının tarixində nadir rast gəlinən bir hadisədir. Boğazın bağlanması beynəlxalq hüquqa və dənizçilik azadlığı prinsiplərinə zidd olaraq qəbul edilə bilər. Dünya ictimaiyyəti və beynəlxalq təşkilatlar bu vəziyyəti yaxından izləyir və gərginliyin azaldılması üçün çağırışlar edə bilər.
Vəziyyətin necə inkişaf edəcəyi hələlik qeyri-müəyyən olaraq qalır. ABŞ-ın bu blokadanı nə qədər davam etdirəcəyi və buna qarşı regional və beynəlxalq reaksiyaların necə olacağı yaxın günlərdə aydınlaşacaq. Şübhəsiz ki, bu hadisə qlobal geosiyasətdə dərin izlər buraxacaq.
Leave a Reply